2026-11-14 ΕΣΠΕΡΙΝΟΣ Η΄ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΛΟΥΚΑ

 

Κήρυγμα στο Αποστολικό Ανάγνωσμα της Η΄Κυριακής Λουκά (Καλού Σαμαρείτου)

 

    «Άρα ουν ουκέτι έστε ξένοι και πάροικοι, αλλά έστε συμπολίται των αγίων και οικείοι του Θεού». (Προς Εφεσίους 2,19)

Ο Απόστολος Παύλος, απευθυνόμενος στους χριστιανούς της Εφέσου, διακηρύσσει μία μεγάλη αλήθεια, η οποία αποτελεί πηγή παρηγοριάς και ελπίδας για κάθε άνθρωπο:

«Άρα ουν ουκέτι έστε ξένοι και πάροικοι, αλλά έστε συμπολίται των αγίων και οικείοι του Θεού».

Δεν είστε πλέον ξένοι και περαστικοί, αλλά συμπολίτες των αγίων και μέλη της οικογένειας του Θεού.

Πριν από τον Χριστό, ο άνθρωπος ζούσε μακριά από τον Θεό, αιχμάλωτος της αμαρτίας και αποξενωμένος από την αληθινή ζωή. Με την ενανθρώπηση, τη σταυρική θυσία και την Ανάσταση του Κυρίου, όμως, ανοίχθηκε ο δρόμος της συμφιλιώσεως και της υιοθεσίας.

Ο Χριστός γκρέμισε το μεσότοιχο της έχθρας και ένωσε τους ανθρώπους με τον Θεό και μεταξύ τους. Έτσι, εκείνος που προηγουμένως ήταν μακριά, γίνεται τώρα μέλος της Εκκλησίας.

Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ερμηνεύοντας τον λόγο αυτόν, επισημαίνει το μέγεθος της δωρεάς του Θεού: οι πιστοί δεν γίνονται απλώς συμμέτοχοι μιας κοινότητας, αλλά αποκτούν την ίδια πνευματική πολιτεία με τους μεγάλους αγίους, όπως ο Αβραάμ, ο Μωυσής και ο Ηλίας. Δεν υπάρχει πλέον διάκριση ως προς τη χάρη του Θεού, διότι όλοι οδηγούνται στον Πατέρα διά του Χριστού και εν Αγίω Πνεύματι.

Αυτή είναι η πρώτη μεγάλη αλήθεια του σημερινού λόγου: ο Χριστός δεν μας καλεί απλώς να Τον πλησιάσουμε, αλλά να γίνουμε μέλη της οικογένειάς Του.

Ας σταθούμε όμως ιδιαίτερα σε δύο εκφράσεις του Αποστόλου.

Α) «Συμπολίται των αγίων».

Ο χριστιανός δεν είναι ένας άνθρωπος χωρίς πατρίδα και χωρίς προορισμό. Η πραγματική του πατρίδα είναι η Βασιλεία του Θεού. Εκεί ανήκουν οι Άγιοι, οι Απόστολοι, οι Μάρτυρες, οι Όσιοι και όλοι εκείνοι που αγάπησαν τον Χριστό και έζησαν σύμφωνα με το θέλημά Του.

Δεν καλούμαστε απλώς να θαυμάζουμε τους Αγίους, να προσκυνούμε τις εικόνες τους και να επικαλούμαστε τις πρεσβείες τους. Καλούμαστε να μιμηθούμε την πίστη, την ταπείνωση, την υπομονή και την αγάπη τους.

Ο Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής, στη διδασκαλία του περί αγάπης, υπογραμμίζει ότι ο άνθρωπος που αγαπά αληθινά τον Θεό αγκαλιάζει και τον συνάνθρωπο, χωρίς να περιορίζεται από προσωπικές αντιπάθειες και πάθη.

Επομένως, δεν μπορούμε να θεωρούμε τον εαυτό μας συμπολίτη των Αγίων, εάν η ζωή μας παραμένει μακριά από τις αρετές τους.

Β) «Οικείοι του Θεού».

Αυτή είναι ίσως η πιο συγκλονιστική έκφραση του αποστολικού λόγου. Δεν είμαστε απλώς υπήκοοι ενός ουράνιου Βασιλέως, αλλά οικείοι Του. Ο Θεός μάς δέχεται ως παιδιά Του και μας καλεί σε προσωπική κοινωνία μαζί Του.

Δεν είμαστε ξένοι στο σπίτι του Θεού. Δεν είμαστε ανεπιθύμητοι επισκέπτες. Είμαστε τέκνα Του διά της χάριτος.

Και αυτή η υιοθεσία δεν είναι απλώς ένας τίτλος τιμής. Είναι ευθύνη και τρόπος ζωής. Εάν ο Θεός είναι Πατέρας όλων μας, τότε όλοι οι άνθρωποι είναι αδελφοί μας.

Πώς, λοιπόν, μπορούμε να διατηρούμε μίσος, ζήλια, κατάκριση και μνησικακία; Πώς μπορούμε να ζητούμε το έλεος του Θεού, όταν αρνούμαστε να δείξουμε έλεος στον αδελφό μας;

Η Θεία Λειτουργία που τελούμε αποτελεί ζωντανή φανέρωση αυτής της αλήθειας. Εδώ, γύρω από την Αγία Τράπεζα, δεν υπάρχουν ξένοι και πάροικοι. Είμαστε όλοι προσκεκλημένοι στο ίδιο τραπέζι της Βασιλείας του Θεού.

Εδώ ενωνόμαστε με τον Χριστό και γινόμαστε μέλη του ενός Σώματός Του.

Ας μη ζούμε, λοιπόν, σαν ξένοι προς τον Θεό, αλλά σαν παιδιά που αγαπούν τον Πατέρα τους. Ας μη ζούμε σαν ξένοι μεταξύ μας, αλλά σαν αδέλφια που μοιράζονται την ίδια πίστη και την ίδια ελπίδα.

Ας προσπαθήσουμε να κάνουμε την ενορία μας πραγματική πνευματική οικογένεια, όπου ο καθένας θα βρίσκει αγάπη, κατανόηση, παρηγοριά και αδελφική συμπαράσταση.

Και ας κρατήσουμε βαθιά στην καρδιά μας τον λόγο του Αποστόλου Παύλου:

Δεν είμαστε πλέον ξένοι προς τον Θεό. Είμαστε οικείοι Του. Δεν είμαστε χωρίς πατρίδα. Είμαστε πολίτες της Βασιλείας Του.

π.  ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΚΟΣΚΙΝΑΣ

ΕΝΑΣ ΚΑΙΝΟΥΡΓΙΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ

 

«Ἵνα τοὺς δύο κτίσῃ ἐν ἑαυτῷ εἰς ἕνα καινὸν ἄνθρωπον ποιῶν εἰρήνην, καὶ ἀποκαταλλάξῃ τοὺς ἀμφοτέρους ἐν ἑνὶ σώματι τῷ Θεῷ διὰ τοῦ σταυροῦ, ἀποκτείνας τὴν ἔχθραν ἐν αὐτῷ» (Εφεσ. 2, 15-16)

«Γιὰ νὰ δημιουργήσει μὲ τὸ ἔργο του ἀπὸ τὰ δύο ἐχθρικὰ μέρη, ἀπὸ τοὺς ᾿Ιουδαίους καὶ τοὺς ἐθνικούς, μία νέα ἀνθρωπότητα, φέρνοντας τὴν εἰρήνη. Κι ἀφοῦ θανάτωσε μὲ τὸν σταυρό του τὴν ἔχθρα, ἕνωσε τοὺς δύο πρώην ἐχθροὺς σὲ ἕνα σῶμα καὶ τοὺς συμφιλίωσε μὲ τὸν Θεό».

 Στην εποχή μας δεσπόζουν δύο κυρίως στάσεις ζωής έναντι του Θεού: η μία είναι η αδιαφορία και η άλλη είναι η αθεΐα. Και οι δύο έχουν ως κοινό τους στοιχείο την πεποίθηση ότι ο Θεός ή δεν υπάρχει ή δεν μας χρειάζεται. Και δεν είναι μόνο τα βιοτικά που μας κάνουν να στρεφόμαστε στον εαυτό μας και στο περιβάλλον μας. Είναι η αίσθηση ότι ο χρόνος μας είναι πολύτιμος για να μην τον ζήσουμε όπως το θέλουμε εμείς. Ότι δεν μπορεί να χάνουμε τον καιρό μας με μία υπερβατική πραγματικότητα, η οποία δεν είναι ορατή και εμφανής σε μας. 

 Μα μήπως και οι πιστοί, στην πράξη, από την ίδια νοοτροπία δεν κυριαρχούμαστε; ‘Η απολυτοποιούμε έναν φόβο για τον κόσμο και τους άλλους, οι οποίοι θεωρούνται από εμάς εχθροί, ή κοιτούμε να τα έχουμε καλά με την υπερβατική πραγματικότητα, τηρώντας, οιονεί ειδωλολατρικά, τις εντολές, για να μη μας βρει κάτι κακό. Και δεν συνειδητοποιούμε ότι η κλήση που έχουμε λάβει ως άνθρωποι είναι να αποδεχτούμε έναν καινό, έναν καινούργιο άνθρωπο, στο πρόσωπο του οποίου δεν θα κυριαρχούν ούτε ο νόμος της Παλαιάς Διαθήκης, ως δαμόκλειος σπάθη, τυπολατρίας συχνά και απουσίας αγάπης, δηλαδή ως βάση μιας εγωκεντρικής θρησκευτικής πορείας, ούτε όμως και μια πίστη που θα εξαντλείται στην πεποίθηση ότι έχουμε επιτελέσει το καθήκον μας όταν δεν είμαστε ώσπερ οι λοιποί των ανθρώπων, όταν λειτουργούμε σαν η πίστη να είναι μια μαγεία, διότι μόνο τότε αισθανόμαστε ότι ο Θεός μας βοηθά, όταν του δίνουμε, για να  μας δώσει.

 Ο απόστολος Παύλος, γράφοντας στους πιστούς της Εφέσου, μιας πόλης στην οποία η ειδωλολατρία θριάμβευε, επισημαίνει ότι ο Χριστός συμφιλίωσε τους ανθρώπους με τον Θεό και «σκότωσε» την έχθρα μεταξύ τους ανεβαίνοντας επάνω στον σταυρό. Αυτή η άνοδος δείχνει ότι ο καινούργιος άνθρωπος δεν μπορεί να έρθει ούτε τυπολατρικά ούτε μαγικά, αλλά μέσα από την αγάπη που δεν εξαιρεί κανέναν, μέσα από την ένταξη στο σώμα του Χριστού, που είναι η Εκκλησία, όχι του συμφέροντος και της δικαίωσης, αλλά της θεραπείας και των παθών και της αυτάρκειας, μέσα από τη σχέση με Εκείνον που γίνεται ανάσταση, αφού περάσει από τον σταυρό.

 Τα λόγια αυτά μοιάζουν ίσως και σε μας τους πιστούς ακατανόητα. Πώς να ισορροπήσουμε ανάμεσα στην αίσθηση ότι αφού τηρούμε τις εντολές είμαστε εντάξει ή ότι οι άλλοι που δεν πιστεύουν έχουν πάθη, αφού εμείς έχουμε μία σειρά και ο Θεός δεν μπορεί παρά να είναι ευχαριστημένος μαζί μας; Ο καινούργιος άνθρωπος όμως είναι αυτός που είναι συμφιλιωμένος με τον συνάνθρωπό του. Που δεν τον βλέπει ως αντίπαλο, αλλά ως φίλο. Που δεν βάζει μπροστά το τι τον διαχωρίζει, δηλαδή ιδέες, στάσεις ζωής, πεποιθήσεις, ακόμη και πίστη, αλλά τι τον ενώνει, η βεβαιότητα της ανακαινισμένης εν Χριστώ εικόνας Θεού ή η προσδοκία ότι διά της προσευχής, της αγάπης, της συγχώρεσης, της καλοσύνης, της μικρής ή της μεγάλης ασκητικότητας, και ο άλλος θα επιστρέψει, ενώ εμείς δεν θα περηφανευτούμε, διότι δεν μπορούμε να ησυχάσουμε αν δεν δοθεί και χάρις σε μας η ευκαιρία στον κάθε άνθρωπο που είναι γνωστός μας να πλησιάσει, έστω και για λίγο τον Θεό. Και ας αποφασίσει κατόπιν αν πιστεύει, αν θέλει να αλλάξει, να σωθεί. 

 Ειρήνη ήρθε να δώσει ο Χριστός. Όχι δόξα, όχι χρήματα, όχι σύστημα, όχι εξουσία. Όποιος Τον αναζητεί, στην Εκκλησία, στην αγιότητα, στο πρόσωπο του κάθε συνανθρώπου, τότε μπορεί να νιώσει τη σημασία της ειρήνης. Ότι δεν υπάρχουμε για να δικαιωθούμε και να κυριαρχήσουμε, αλλά για να αγαπήσουμε και να υπομείνουμε, όντας με τον Χριστό.  Για να γίνουμε τελικά καινοί, καινούργιοι άνθρωποι, όποιο κι αν είναι το τίμημα. 

π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός

14 Νοεμβρίου 2026

Κυριακή Η’ Λουκά 

Κήρυγμα Κυριακῆς κδ’ ἐπιστολῶν* (15.11.2026)

 ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΚΕΡΚΥΡΑΣ,

ΠΑΞΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΠΟΝΤΙΩΝ ΝΗΣΩΝ

Κήρυγμα Κυριακῆς κδ’ ἐπιστολῶν* (15.11.2026)

Χριστός ἐστιν ἡ εἰρήνη ἡμῶν

«Ἀδελφοί, ὁ Χριστός εἶναι ἡ εἰρήνη μας, ὁ ὁποῖος ἔκανε ἕνα τήν γῆ καί τόν οὐρανό καί γκρέμισε τό μεσότοιχο πού τούς χώριζε. Μέ τήν σάρκωσή του κατήργησε τίς ἐντολές καί τίς διατάξεις τοῦ νόμου, δηλαδή τήν ἔχθρα, ὥστε νά κτίσῃ καί τούς δύο μέσα του σέ ἕναν καινούριο ἄνθρωπο, κάνοντας εἰρήνη, καί νά τούς συμφιλιώσει σέ ἕνα σῶμα μέ τόν Θεό διά τοῦ σταυροῦ, ἀφοῦ μέ αὐτόν θανάτωσε τήν ἔχθρα.» Ἡ φράση αὐτή τοῦ ἀποστόλου Παύλου εἶναι συγκλονιστική, γιατί ἀφ’ ἑνός περικλείει σέ λίγες λέξεις τό μυστήριο τῆς Θείας Οἰκονομίας καί ἀφ’ ἑτέρου φανερώνει τό βαθύτερο νόημα τῆς εἰρήνης. Γιατί, ὅταν μιλᾶμε γιά εἰρήνη, συνήθως ἐννοοῦμε τήν ἀπουσία πολέμου, δηλαδή ἔνοπλων συρράξεων· ἐδῶ ὅμως βλέπουμε ὅτι τό ἀντίθετο τῆς εἰρήνης δέν εἶναι ὁ πόλεμος ἀλλά ἡ ἔχθρα, ἡ ὁποία γεννᾶ πολλά δεινά, μεταξύ τῶν ὁποίων καί τόν πόλεμο. Πράγματι, ἐνῶ συχνά ἀπουσιάζουν οἱ συμπλοκές καί οἱ ἐπιθέσεις μέ τά ὅπλα, δέν μποροῦμε νά ποῦμε ὅτι ἐπικρατεῖ εἰρήνη· γιατί ἡ συνθηκολόγηση, ἡ ὑποτέλεια, οἱ «ἀμοιβαῖες ὑποχωρήσεις», ἡ αὐτοσυγκράτηση, παρά τήν φαινομενική ἠρεμία, σαφῶς καί δέν συνιστοῦν εἰρήνη. 

Ἡ εἰρήνη, ὅμως, ὅπως καί ἡ ἔχθρα, δέν εἶναι ἐξωτερική κατάσταση ἀλλά ἐσωτερική κίνηση καί διάθεση· ἄρα, ἀποτελεῖ ὑπόθεση τοῦ κάθε ἀνθρώπου καί ἐπηρεάζει τόν βίο μας κάθε ἡμέρα καί κάθε ὥρα, κάθε μας σκέψη καί πράξη. Ἡ ἔχθρα εἰσῆλθε στόν κόσμο μέ τήν παρακοή τῶν Πρωτοπλάστων, μέ τήν ἀθέτηση τῆς μίας καί μόνης ἐντολῆς τοῦ Θεοῦ. Ἔκτοτε ἀποστρέφεται ἡ γυναῖκα τόν ἄνδρα, ὁ ἄνδρας ἐπιχειρεῖ νά ὑποτάξει τήν γυναῖκα, ἡ φύση ἐναντιώνεται στόν ἄνθρωπο, οἱ ἄνθρωποι ἀσκοῦμε βία καί φονεύουμε τά ἀδέλφια μας, ὁ διάβολος μᾶς ἐχθρεύεται καί μᾶς πολεμᾶ παντοιοτρόπως [1]. 

Ἔχθρα εἶναι ὁ ἀπόλυτος ἐγωισμός, ἀφοῦ διαχωρίζει ὁ καθένας τόν ἑαυτό του ἀπό τούς ἄλλους, καί γεννᾶ τήν κατάκριση, τήν διαβολή, τήν συκοφαντία, τίς ἔριδες, τίς φιλονικίες, τό μῖσος, τήν μάχη, τόν φόνο, τούς πολέμους. Φτάσαμε μάλιστα στό ἄκρο, νά ἐχθρευόμαστε δηλαδή τόν Θεό, νά ἀθετοῦμε τίς ἐντολές του, νά τόν μισοῦμε, νά διακηρύσσουμε πώς δέν ὑπάρχει Θεός, οὔτε ζωή πέραν τοῦ τάφου.

Αὐτή τήν ἔχθρα, τήν αἰτία τοῦ κακοῦ, ἦλθε νά θεραπεύσει ὁ Χριστός, ὁ ἄρχων τῆς εἰρήνης. Μέ τήν σάρκωσή του ἕνωσε τόν ὁρατό καί τόν ἀόρατο κόσμο, τόν ἄνθρωπο μέ τόν Θεό, καί μᾶς λύτρωσε ἀπό τά δεινά τῆς ἔχθρας, ἀφοῦ τήν θανάτωσε ἐπάνω στόν σταυρό. Μᾶς δίδαξε τήν καταλλαγή, τήν συμφιλίωση, τήν ἑνότητα, τήν ἀγάπη, δηλαδή τά συστατικά τῆς εἰρήνης μέ τόν Θεό, μέ τόν μέσα μας ἄνθρωπο, μέ τούς ἀδελφούς μας, ὅπου ἀδελφός εἶναι ὁ κάθε ἄνθρωπος.  «Ἄρα λοιπόν», συνεχίζει ὁ ἀπόστολος Παῦλος, «δέν εἶστε πλέον ξένοι καί πάροικοι, ἀλλά συμπολῖτες τῶν ἁγίων καί οἰκεῖοι τοῦ Θεοῦ, ἔχετε οἰκοδομηθεῖ πάνω στό θεμέλιο τῶν ἀποστόλων καί τῶν προφητῶν, δηλαδή στόν ἀκρογωνιαῖο λίθο τόν Ἰησοῦ Χριστό· καί κάθε οἰκοδόμημα πού συναρμόζεται μέ αὐτόν, αὐξάνει πνευματικά καί γίνεται ναός ἅγιος τοῦ Κυρίου καί κατοικητήριο τοῦ Θεοῦ μέ τήν χάρη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος.»

Ἡ εἰρήνη, ἀδελφοί, δέν εἶναι ἀνθρώπινο ἐπίτευγμα ἀλλά ἀποτελεῖ πνευματική κατάσταση καί τό μεγαλύτερο δῶρο τοῦ Θεοῦ στόν ἄνθρωπο. Ἀρχηγός τῆς εἰρήνης καί χορηγός εἶναι ὁ Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστός. 

Ὅποιος καταφέρει, μέ τήν χάρη τοῦ Θεοῦ, νά καταπαύσει μέσα του τόν πόλεμο τῶν παθῶν, νά ἑνώσει γῆ καί οὐρανό, τότε στήν καρδιά του θά ἐγκαθιδρύσει τήν κατά Θεόν εἰρήνη. Καί τότε οἱ σκέψεις του, τά λόγια του καί οἱ πράξεις του θά εἶναι ποτισμένες μέ εἰρήνη καί αὐτή θά ἁπλώνεται καί θά ἐμπνέει καί ἄλλους, ὅπως ἔχουμε δεῖ στόν βίο τῶν περισσοτέρων ἁγίων. Γι` αὐτό καί ὁ Κύριος, στήν ἐπί τοῦ ὄρους ὁμιλία, δήλωσε κατηγορηματικά ὅτι: «Μακάριοι οἱ εἰρηνοποιοί, ὅτι αὐτοί υἱοί Θεοῦ κληθήσονται» [2]. 

Ἄς πορευόμαστε, λοιπόν, ζητῶντας ἀπό τόν Κύριο νά μᾶς δίνει τήν εἰρήνη του καί ἄς ἐργαζόμαστε πρός τόν σκοπό αὐτό, γιά νά γίνει ἡ καρδιά μας κατοικητήριο τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, γιά νά ἔχουμε μέσα μας τήν ἀληθινή χαρά τῶν παιδιῶν τοῦ Θεοῦ καί νά Τόν δοξάζουμε μέ τόν νοῦ καί τήν καρδιά μας, μέ τίς σκέψεις μας καί μέ τίς πράξεις μας. Ἀμήν.

π. Χ.Β. 

* Ἐφεσ. β’ 14-22.

1. Πρβλ. Γέν. γ’ 14-19.

2. Ματθ. ε’ 9

ΤΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 15 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2026- ΚΥΡΙΑΚΗ Η' ΛΟΥΚΑ (Λουκ. 10, 25-37)

 

Τῷ καιρῷ ἐκείνῳ, νομικός τις προσῆλθε τῷ ᾿Ιησοῦ ἐκπειράζων αὐτὸν καὶ λέγων· Διδάσκαλε, τί ποιήσας ζωὴν αἰώνιον κληρονομήσω; ῾Ο δὲ εἶπε πρὸς αὐτόν· ᾿Εν τῷ νόμῳ τί γέγραπται; πῶς ἀναγινώσκεις; ῾Ο δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν· «᾿Αγαπήσεις Κύριον τὸν Θεόν σου ἐξ ὅλης τῆς καρδίας σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς διανοίας σου», καὶ «τὸν πλησίον σου ὡς ἑαυτόν». Εἶπε δὲ αὐτῷ· ᾿Ορθῶς ἀπεκρίθης· τοῦτο ποίει καὶ ζήσῃ. ῾Ο δὲ θέλων δικαιοῦν ἑαυτὸν εἶπε πρὸς τὸν ᾿Ιησοῦν· Καὶ τίς ἐστί μου πλησίον; ῾Υπολαβὼν δὲ ὁ ᾿Ιησοῦς εἶπεν· ῎Ανθρωπός τις κατέβαινεν ἀπὸ ῾Ιερουσαλὴμ εἰς ῾Ιεριχώ, καὶ λῃσταῖς περιέπεσεν· οἳ καὶ ἐκδύσαντες αὐτὸν καὶ πληγὰς ἐπιθέντες ἀπῆλθον ἀφέντες ἡμιθανῆ τυγχάνοντα. Κατὰ συγκυρίαν δὲ ἱερεύς τις κατέβαινεν ἐν τῇ ὁδῷ ἐκείνῃ, καὶ ἰδὼν αὐτὸν ἀντιπαρῆλθεν. ῾Ομοίως δὲ καὶ Λευΐτης γενόμενος κατὰ τὸν τόπον, ἐλθὼν καὶ ἰδὼν ἀντιπαρῆλθε. Σαμαρείτης δέ τις ὁδεύων ἦλθε κατ᾿ αὐτόν, καὶ ἰδὼν αὐτὸν ἐσπλαγχνίσθη, καὶ προσελθὼν κατέδησε τὰ τραύματα αὐτοῦ ἐπιχέων ἔλαιον καὶ οἶνον, ἐπιβιβάσας δὲ αὐτὸν ἐπὶ τὸ ἴδιον κτῆνος ἤγαγεν αὐτὸν εἰς πανδοχεῖον καὶ ἐπεμελήθη αὐτοῦ· καὶ ἐπὶ τὴν αὔριον ἐξελθών, ἐκβαλὼν δύο δηνάρια ἔδωκε τῷ πανδοχεῖ καὶ εἶπεν αὐτῷ· ᾿Επιμελήθητι αὐτοῦ, καὶ ὅ τι ἂν προσδαπανήσῃς, ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με ἀποδώσω σοι. Τίς οὖν τούτων τῶν τριῶν πλησίον δοκεῖ σοι γεγονέναι τοῦ ἐμπεσόντος εἰς τοὺς λῃστάς; ῾Ο δὲ εἶπεν· ῾Ο ποιήσας τὸ ἔλεος μετ᾿ αὐτοῦ. Εἶπεν οὖν αὐτῷ ὁ ᾿Ιησοῦς· Πορεύου καὶ σὺ ποίει ὁμοίως. 

Ἀπόδοση σέ ἁπλή γλῶσσα 

Ἐκεῖνο τὸν καιρό, κάποιος νομοδιδάσκαλος πλησίασε τὸν ᾿Ιησοῦ, καὶ γιὰ νὰ τὸν φέρει σὲ δύσκολη θέση τοῦ εἶπε· «Διδάσκαλε, τί πρέπει νὰ κάνω γιὰ νὰ κερδίσω τὴν αἰώνια ζωή;» ῾Ο ᾿Ιησοῦς τὸν ρώτησε· «῾Ο νόμος τί γράφει;» ᾿Εκεῖνος ἀπάντησε· Ν’ ἀγαπᾶς τὸν Κύριο τὸν Θεό σου μ’ ὅλη τὴν καρδιά σου καὶ μ’ ὅλη τὴν ψυχή σου, μ’ ὅλη τὴ δύναμή σου καὶ μ’ ὅλο τὸν νοῦ σου· καὶ τὸν πλησίον σου ὅπως τὸν ἑαυτό σου.«Πολὺ σωστὰ ἀπάντησες», τοῦ εἶπε ὁ ᾿Ιησοῦς· «αὐτὸ κάνε καὶ θὰ ζήσεις». ᾿Εκεῖνος ὅμως, θέλοντας νὰ δικαιολογήσει τὸν ἑαυτό του, εἶπε στὸν ᾿Ιησοῦ· «Καὶ ποιὸς εἶναι ὁ πλησίον μου;» Πῆρε τότε ἀφορμὴ ὁ ᾿Ιησοῦς καὶ εἶπε· «Κάποιος ἄνθρωπος, κατεβαίνοντας ἀπὸ τὰ ῾Ιεροσόλυμα γιὰ τὴν ῾Ιεριχώ, ἔπεσε πάνω σὲ ληστές. Αὐτοὶ τὸν ξεγύμνωσαν, τὸν τραυμάτισαν καὶ ἔφυγαν παρατώντας τον μισοπεθαμένο. ᾿Απὸ κεῖνο τὸν δρόμο ἔτυχε νὰ κατεβαίνει καὶ κάποιος ἱερέας, ὁ ὁποῖος τὸν εἶδε, ἀλλὰ τὸν προσπέρασε χωρὶς νὰ τοῦ δώσει σημασία. Τὸ ἴδιο καὶ κάποιος λευΐτης, ποὺ περνοῦσε ἀπὸ κεῖνο τὸ μέρος· παρ’ ὅλο ποὺ τὸν εἶδε κι αὐτός, τὸν προσπέρασε χωρὶς νὰ τοῦ δώσει σημασία. Κάποιος ὅμως Σαμαρείτης ποὺ ταξίδευε, ἦρθε πρὸς τὸ μέρος του, τὸν εἶδε καὶ τὸν σπλαχνίστηκε. Πῆγε κοντά του, ἄλειψε τὶς πληγές του μὲ λάδι καὶ κρασὶ καὶ τὶς ἔδεσε καλά. Μάλιστα τὸν ἀνέβασε στὸ δικό του τὸ ζῶο, τὸν ὁδήγησε στὸ πανδοχεῖο καὶ φρόντισε γι’ αὐτόν. Τὴν ἄλλη μέρα φεύγοντας ἔβγαλε κι ἔδωσε στὸν πανδοχέα δύο δηνάρια καὶ τοῦ εἶπε· “φρόντισέ τον, κι ὅ,τι παραπάνω ξοδέψεις, ἐγὼ ὅταν ξαναπεράσω θὰ σὲ πληρώσω”. Ποιὸς λοιπὸν ἀπ’ αὐτοὺς τοὺς τρεῖς κατὰ τὴ γνώμη σου ἀποδείχτηκε “πλησίον” ἐκείνου ποὺ ἔπεσε στοὺς ληστές;» ῾Ο νομοδιδάσκαλος ἀπάντησε· «᾿Εκεῖνος ποὺ τὸν σπλαχνίστηκε». Τότε ὁ ᾿Ιησοῦς τοῦ εἶπε· «Πήγαινε, καὶ νὰ κάνεις κι ἐσὺ τὸ ἴδιο».

ΤΟ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 15 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2026 - (Ἑφεσ. 2, 14-22 )

 

  Ἀδελφοί,   Χριστός ἐστιν ἡ εἰρήνη ἡμῶν, ὁ ποιήσας τὰ ἀμφότερα ἓν καὶ τὸ μεσότοιχον τοῦ φραγμοῦ λύσας, τὴν ἔχθραν, ἐν τῇ σαρκὶ αὐτοῦ τὸν νόμον τῶν ἐντολῶν ἐν δόγμασικαταργήσας, ἵνα τοὺς δύο κτίσῃ ἐν ἑαυτῷ εἰς ἕνα καινὸν ἄνθρωπον ποιῶν εἰρήνην, καὶ ἀποκαταλλάξῃ τοὺς ἀμφοτέρους ἐν ἑνὶ σώματι τῷ Θεῷ διὰ τοῦ σταυροῦ, ἀποκτείνας τὴν ἔχθραν ἐν αὐτῷ· καὶ ἐλθὼν εὐηγγελίσατο εἰρήνην ὑμῖν τοῖς μακρὰν καὶ τοῖς ἐγγύς, ὅτι δι᾿ αὐτοῦ ἔχομεν τὴν προσαγωγὴν οἱ ἀμφότεροι ἐν ἑνὶ πνεύματι πρὸς τὸν πατέρα. ῎Αρα οὖν οὐκέτι ἐστὲ ξένοι καὶ πάροικοι, ἀλλὰ συμπολῖται τῶν ἁγίων καὶ οἰκεῖοι τοῦ Θεοῦ, ἐποικοδομηθέντες ἐπὶ τῷ θεμελίῳ τῶν ἀποστόλων καὶ προφητῶν, ὄντος ἀκρογωνιαίου αὐτοῦ ᾿Ιησοῦ Χριστοῦ, ἐν ᾧ πᾶσα οἰκοδομὴ συναρμολογουμένη αὔξει εἰς ναὸν ἅγιον ἐν Κυρίῳ· ἐν ᾧ καὶ ὑμεῖς συνοικοδομεῖσθε εἰς κατοικητήριον τοῦ Θεοῦ ἐν Πνεύματι. 

Ἀπόδοση σέ ἁπλή γλῶσσα 

Αδελφοί, ὁ Χριστὸς πραγματικὰ εἶναι γιὰ μᾶς ἡ εἰρήνη. Αὐτὸς ἔκανε τοὺς δύο ἀντιμαχόμενους κόσμους ἕναν λαὸ καὶ γκρέμισε μὲ τὸν σταυρικό του θάνατο ὅ,τι σὰν τεῖχος τοὺς χώριζε καὶ προκαλοῦσε ἔχθρα μεταξύ τους. Κατήργησε δηλαδὴ τὸν ἰουδαϊκὸ νόμο τῶν ἐντολῶν καὶ τῶν διατάξεων, γιὰ νὰ δημιουργήσει μὲ τὸ ἔργο του ἀπὸ τὰ δύο ἐχθρικὰ μέρη, ἀπὸ τοὺς ᾿Ιουδαίους καὶ τοὺς ἐθνικούς, μία νέα ἀνθρωπότητα, φέρνοντας τὴν εἰρήνη. Κι ἀφοῦ θανάτωσε μὲ τὸν σταυρό του τὴν ἔχθρα, ἕνωσε τοὺς δύο πρώην ἐχθροὺς σὲ ἕνα σῶμα καὶ τοὺς συμφιλίωσε μὲ τὸν Θεό. ῎Ετσι, ὁ Χριστὸς ἦρθε κι ἔφερε τὸ χαρμόσυνο μήνυμα τῆς εἰρήνης σ’ ἐσᾶς τοὺς ἐθνικούς, ποὺ ἤσασταν μακριὰ ἀπὸ τὸν Θεό, καὶ σ’ ἐσᾶς τοὺς ᾿Ιουδαίους, ποὺ ἤσασταν κοντά του. Πραγματικά, διὰ τοῦ Χριστοῦ μποροῦμε μ’ ἕνα πνεῦμα καὶ οἱ δύο, ἐθνικοὶ καὶ ᾿Ιουδαῖοι, νὰ πλησιάσουμε τὸν Πατέρα. Δὲν εἶστε, λοιπόν, πιὰ ξένοι καὶ χωρὶς δικαιώματα, ἀλλὰ ἀνήκετε στὸν λαὸ τοῦ Θεοῦ, στὴν οἰκογένεια τοῦ Θεοῦ. Προστεθήκατε κι ἐσεῖς στὸ οἰκοδόμημα ποὺ ἔχει θεμέλιο τοὺς ἀποστόλους καὶ τοὺς προφῆτες, κι ἀκρογωνιαῖο λίθο αὐτὸν τὸν ἴδιο τὸν Χριστό. Μ’ αὐτὸν ὁλόκληρο τὸ οἰκοδόμημα δένεται καὶ μεγαλώνει, ὥστε νὰ γίνει ναὸς ἅγιος γιὰ τὸν Κύριο. ῾Ο Κύριος οἰκοδομεῖ κι ἐσᾶς μαζὶ μὲ τοὺς ἄλλους, γιὰ νὰ γίνετε πνευματικὴ κατοικία τοῦ Θεοῦ. 

Η ΑΓΑΠΗ ΣΕ ΠΛΟΥΤΙΖΕΙ π. Δημητρίου Μπόκου

π. Δημητρίου Μπόκου 

Η παραβολή του καλού Σαμαρείτου δεν είναι απλώς μια όμορφη διδακτική ιστορία του Χριστού, αλλά μια παραβολή-ορόσημο. Πέρα από τους βαθείς συμβολισμούς της, αποτελεί την ωραιότερη έκφραση της θεϊκής αγάπης για τον άνθρωπο. Στο πρόσωπο του Σαμαρείτη ο Χριστός κατέρχεται αυτοπροσώπως από το μεγαλείο του, έρχεται με έκδηλο ενδιαφέρον κοντά στον ημιθανή άνθρωπο και φροντίζει για τη θεραπεία του με ιδιαίτερη επιμέλεια (Κυριακή Η΄Λουκά). 

Όλα αυτά από καθαρή αγάπη. Εξ αρχής φέρνει τον κόσμο σε ύπαρξη από αγάπη και μόνο, για να δοθεί ευκαιρία και σε άλλα όντα να ζήσουν μέσα στην ανέκφραστη χαρά της δικής του ζωής. Ακολουθεί τον άνθρωπο σε όλη την πορεία της πτώσης του, βοηθώντας τον και δημιουργώντας τις συνθήκες για σωτηρία και αποκατάστασή του. 

Και τέλος λαμβάνει χώρα «η απόρρητος Λόγου Θεού κατάβασις». Με τρόπο μυστικό και ακατανόητο ο Χριστός έρχεται στον τόπο, όπου ριγμένοι και εγκαταλειμμένοι ψυχορραγούμε. «Τα πάντα προσίεται, ίνα σώση τον άνθρωπον». Από την αρχή ως το τέλος της επίγειας πορείας του υποφέρει για χάρη μας τα πάνδεινα. Διωγμούς, πόνους, κόπους, μάστιγες, εμπτυσμούς, κολαφισμούς, σταύρωση, θάνατο. Δεν θα υπάρξει ποτέ στον κόσμο ανώτερη αγάπη από αυτήν. 

Αυτά προδιαγράφουν όμως και την ευθύνη του ανθρώπου. Το είπε ο Χριστός. «Έλεον θέλω και ου θυσίαν». Δεν τον τέρπει ο τυπολάτρης, αλλά όποιος αγαπάει πραγματικά. Για να γίνουμε δέκτες της θεϊκής αγάπης και μέτοχοι των αγαθών που έρρευσαν από αυτήν, ας κάνουμε για τον κάθε αδελφό μας ό,τι έκανε ο Χριστός για μας. Δεν υπάρχει άλλος δρόμος για τον Θεό, παρά μόνο αυτός που περνάει από τον συνάνθρωπό μας. Βρισκόμαστε άραγε δίπλα του εμείς; Τον σηκώνουμε, τον φροντίζουμε, όπως σήκωσε ο Χριστός τον μισοπεθαμένο άνθρωπο; Γεμίζουμε έλεος, αγάπη, ευσπλαχνία για όλους, κατά το πρότυπο του πανοικτίρμονος Θεού; 

Αξίζει τόσο πολύ αυτό; Λένε οι άγιοι, αν σε ένα αντρόγυνο ο ένας είναι άσπλαχνος, ας τον παρακινεί ο άλλος να γίνει εύσπλαχνος, δίνοντας ελεημοσύνη, ακόμα και κρυφά από τον σύντροφό του. Δεν είναι αμαρτία αυτό, το να ελεούμε τους φτωχούς κρυφά από τον σύντροφό μας. Το ίδιο έκαναν και κάποιοι δούλοι, όπως φαίνεται στον βίο του αγίου Ιωάννου του Ελεήμονος. 

Ήταν, λέει, κάποιος πλούσιος άσπλαχνος και ο Θεός παραχώρησε να του έλθουν συμφορές και πτώχευσε. Κατάλαβε ότι αυτό το έπαθε λόγω της ασπλαχνίας του. Είπε τότε στον δούλο του να παίρνει έξι νομίσματα την ημέρα και να τα δίνει στους φτωχούς, γιατί αυτός, από την τσιγκουνιά του, τα λυπόταν και δεν τα έδινε. Ο καλός δούλος όμως έπαιρνε όχι μόνο έξι, αλλά τριάντα έξι και περισσότερα και τα έδινε στους φτωχούς. Και όσο αυτός έπαιρνε και έδινε, τόσο και ο Θεός ευλογούσε εκείνο το σπίτι και πλούτησε πάλι εκείνος ο άνθρωπος. 

Επειδή κατάλαβε ότι ευλογήθηκε από τη μικρή εκείνη ελεημοσύνη, άρχισε να δίνει και αυτός περισσότερα. Ευχαρίστησε και τον δούλο του λέγοντας: «Για τα έξι νομίσματα που σου είπα να δίνεις, ο Κύριος μού έστειλε αναρίθμητα». Του λέει τότε ο δούλος: «Αν υπάρχει κλέφτης που σώθηκε, τότε θα σωθώ κι εγώ. Επειδή δεν σου έπαιρνα μόνον έξι, αλλά εκατό και περισσότερα. Γι’ αυτό και πλούτησες». 

Αν έτσι ενεργεί ο Θεός, πόσο θα μας ευλογήσει αν έχουμε κιόλας αληθινή αγάπη και έλεος;