Κυριακή 21 Ιανουαρίου 2024
Σάββατο 20 Ιανουαρίου 2024
ΕΠΙΔΕΙΞΑΤΕ ΕΑΥΤΟΙΣ ΤΟΙΣ ΙΕΡΕΥΣΙ
ΚΥΡΙΑΚΗ 21 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2024
Οι άνθρωποι σήμερα έχουμε για τους ιερείς διαφορετική γνώμη από ό,τι είχαμε παλαιότερα. Για κάποιους ο ιερέας είναι ένα κατάλοιπο του παρελθόντος. Είναι το σύμβολο ενός τρόπου ζωής, στον οποίο οι άνθρωποι αναζητούσαν στην θρησκευτική πίστη απαντήσεις για τους φόβους και τις αγωνίες τους, για τις ασθένειές τους, για κάθε τι το οποίο δεν μπορούσαν να εξηγήσουν. Για άλλους ο ιερέας είναι ένας θρησκευτικός τελετουργός, απαραίτητος για τις γιορτές και τα έθιμα, αλλά μη «παραγωγικός» για την οικονομία. Για άλλους πάλι, ο ιερέας υπάρχει για να δείχνει τι είναι ηθικό, το δέον στη ζωή, το οποίο είναι χρήσιμο, για να υπάρχει πειθαρχία και τάξη στην κοινωνία. Για άλλους, τέλος, ο ιερέας καλείται να εμπνέει σε καλές πράξεις, σε έργα αγάπης, ώστε να ανακουφίζονται οι ασθενέστεροι.
Πηγαίνετε στους ιερείς
Όταν ο Χριστός συναντήθηκε με δέκα λεπρούς ανθρώπους, ανάμεσα στην Σαμάρεια και την Γαλιλαία, εκείνοι τον παρακάλεσαν τους ελεήσει, στεκόμενοι μακριά, όπως ο νόμος εκείνης της εποχής όριζε. Και ο Χριστός, απαντώντας στο αίτημά τους, τους προτρέπει να πάνε στους ιερείς και να τους δείξουν τους εαυτούς τους για να εξεταστούν από εκείνους (Λουκ. 17,14).
Αυτή η προτροπή δείχνει ότι ο Χριστός δεν ήρθε για να ανατρέψει τον τρόπο που οι άνθρωποι ζούσαν στην καθημερινότητά τους. Ο σκοπός της διδασκαλίας Του ήταν να μπορέσει ο κόσμος να δεχτεί το ήθος της βασιλείας των Ουρανών, να βρει τον τρόπο συνάντησης με τον Θεό και τον πλησίον, για να ζήσει αιώνια! Ο Χριστός, τόσο με τις διδασκαλίες, όσο και με τα θαύματα, αλλά και με την ίδια Του τελικά τη ζωή, δεν κηρύσσει επανάσταση εναντίον της εξουσίας ή της πολιτικής κατάστασης ή των ηθών των ανθρώπων, αλλά μεταμόρφωση της καρδιάς του ανθρώπου, που θα οδηγήσει σε μία νέα κοινωνία!
Οι ιερείς στην ζωή της πίστης
Η προτροπή του Χριστού στους λεπρούς να παρουσιαστούν στους ιερείς τους, οι οποίοι ήταν οι εκφραστές της Παλαιάς Διαθήκης, μας αφήνει υπόδειγμα για το τι είναι ο ιερέας στην ζωή της πίστης. Είναι ο εγγυητής της σύνδεσης με τον Θεό. Είναι ο συνεχιστής του έργου του Χριστού και των αποστόλων και ο εκπρόσωπός μας ενώπιον του Θεού. Εκφράζει την ιεραρχία στην οποία η Εκκλησία στηρίζεται. Λαμβάνει το χάρισμα, για να δείξει τον δρόμο της Βασιλείας. Μεταδίδει τα μυστήρια. Βεβαιώνει για τα όρια της αλήθειας. Δεν είναι αναμάρτητος και αλάθητος, αλλά αγωνιστής. Και χρειάζεται τον σεβασμό μας.
Η προτροπή του Χριστού στους λεπρούς να παρουσιαστούν στους ιερείς τους δείχνει την σύνδεση της πίστης με την κοινωνία των ανθρώπων. Κανείς δεν μπορούσε να συναναστραφεί με τους λεπρούς, από φόβο μήπως μεταδοθεί και σε κείνον η ασθένεια. Η όποια θεραπεία τους όμως έπρεπε να βεβαιωθεί, για να επανέλθουν στην κοινωνία με τους άλλους. Και μόνο οι ιερείς ήταν εκείνοι που είχαν το κύρος για να βεβαιώσουν στους άλλους ανθρώπους ότι μπορούσαν οι πρώην λεπροί να επανενταχθούν στην κοινωνία μαζί τους.
Η πνευματική λέπρα
Σήμερα, η σωματική λέπρα έχει θεραπευθεί. Υπάρχει όμως η πνευματική λέπρα που οδηγεί τον άνθρωπο στο να αποφεύγει ή να απορρίπτει την κοινωνία με τον Θεό. Τον κάνει να μετρά τα πάντα με γνώμονα τον εαυτό του και να μην ενδιαφέρεται για την πορεία των συνανθρώπων του. Προκαλεί έτσι φαινόμενα κοινωνικού αυτοματισμού (η μία κοινωνική ομάδα να στρέφεται εναντίον της άλλης). Παράλληλα, διαλύει κάθε έννοια τάξης και ιεραρχίας στη ζωή μας, όπως διαφαίνεται από τον απουσία σεβασμού στους θεσμούς και στην προβολή όσων δεν είναι άξιοι της αποστολής τους. Χρειάζεται λοιπόν να ξαναδούμε αυτήν την προτροπή του Χριστού.
Η ζωή της Εκκλησίας είναι μία διαρκή θεραπεία από την ασθένεια της αμαρτίας. Είναι μία διαρκής επιστροφή στην Αλήθεια της Βασιλείας του Θεού. Βοηθοί στον αγώνα αυτό είναι οι ιερείς. Ας τους σεβόμαστε και ας προσευχόμαστε να είναι άξιοι της αποστολής τους.
ΕΚ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ
ΕΝΣΥΝΑΙΣΘΗΣΗ, ΕΥΓΝΩΜΟΣΥΝΗ, ΜΕΤΑΝΟΙΑ
«Εἷς δὲ ἐξ αὐτῶν, ἰδὼν ὅτι ἰάθη, ὑπέστρεψε μετὰ φωνῆς μεγάλης δοξάζων τὸν Θεόν, καὶ ἔπεσεν ἐπὶ πρόσωπον παρὰ τοὺς πόδας αὐτοῦ εὐχαριστῶν αὐτῷ· καὶ αὐτὸς ἦν Σαμαρείτης» (Λουκ. 17, 15-16).
«Ἕνας ἀπ’ αὐτούς, ὅταν εἶδε ὄτι θεραπεύθηκε, ἐπέστρεψε δοξάζοντας τὸν Θεὸ μὲ δυνατὴ φωνὴ καὶ ἔπεσε μὲ τὸ πρόσωπο στὰ πόδια τοῦ Ἰησοῦ καὶ τὸν εὐχαριστοῦσε· καὶ αὐτὸς ἦταν Σαμαρείτης».
Η εποχή μας είναι η εποχή των δικαιωμάτων. Ο άνθρωπος σήμερα, ζώντας την κατάσταση ενός εαυτού ναρκισσιστικού, αυτοθεοποιημένου, νιώθει πως όλοι του χρωστάνε. Είναι, έτσι κι αλλιώς, μοναδικός ως ύπαρξη. Δεν έχει σημασία η καταγωγή ή το μορφωτικό του επίπεδο ή τι έχει καταφέρει στη ζωή. Μεγαλώνει ως άτομο που όλοι μιλάνε γι’ αυτόν γενικά και στην πράξη το απαιτεί ειδικότερα. «Είμαι το κέντρο του κόσμου. Μου δικαιολογούνται όλα όσα κάνω. Ακόμη κι αν είναι λάθη, είμαι καλύτερος από άλλους. Κάνουν και οι άλλοι λάθη. Επομένως, και η εφαρμογή των νόμων πρέπει να ξεκινήσει από τους άλλους ή να τους συμπεριλάβει, ώστε να μην ξεχωρίζει το δικό μου τυχόν σφάλμα, το δικό μου κακό ή φταίνε οι άλλο, φταίει η οικογένειά μου, φταίει το σχολείο μου, φταίει η κοινωνία, πάντως όχι εγώ». Γι’ αυτό και δεν βιώνονται εύκολα τρεις ευλογημένες αληθινά καταστάσεις: η ενσυναίσθηση, η ευγνωμοσύνη, η μετάνοια.
Η απουσία αυτών των τριών καταστάσεων από το προσκήνιο της κοινωνικής αναγνώρισης, από τον αξιακό κώδικα των πολλών και σταδιακά και των νεωτέρων, είναι κατάσταση εμπαθής. Μαρτυρεί την αρχέγονη αμαρτία του ανθρώπου, που είναι η αυτοθεοποίηση, που οδηγεί στην κατάσταση του πνευματικού θανάτου. Δεν είναι μόνο η εμφανής αδιαφορία για τη σχέση με τον Θεό. Μια δεδηλωμένη ή αφανής έλλειψη πίστης ή μία σαφής έκφραση απιστίας ως βάση για τη ζωή. Είναι και το γεγονός ότι ο άνθρωπος, ιδίως σήμερα, έχει διαγράψει την αμαρτία ως κατάσταση που να εκφράζει την πορεία της ζωής του. Όταν τα πάντα κρίνονται στη λογική του δικαιώματος, του σωστού και του λάθους, τα οποία έχουν εκταθεί στην πλευρά ότι «δικαιούμαι το λάθος, αρκεί να μην κλέβω από τον άλλο ζωή, ελευθερία, περιουσία», χωρίς να υπάρχει η ηθική διάσταση της ζωής, τότε είναι αυτονόητο ότι δεν μπορούν να μπαίνουν εύκολα πνευματικές σταθερές, με άρωμα αιωνιότητας, αλλά ο άνθρωπος αρκείται στον νόμο και τα όριά του, για να μπορεί να υπάρχει σε κοινωνίες, οι οποίες θα αποθεώνουν τα δικαιώματά του.
Ποιο είναι όμως το νόημα της ενσυναίσθησης, της ευγνωμοσύνης, της μετάνοιας; Γιατί να μην είναι ξεπερασμένες καταστάσεις, όταν μάλιστα αυτές εκφράζονται από την Εκκλησία, έναν δηλαδή κατεξοχήν συντηρητικό, και όπως πολλοί θεωρούν αδιάφορο ή ξεπερασμένο θεσμό;
Η απάντηση έγκειται στο ότι, μας αρέσει δεν μας αρέσει, οι άνθρωποι είμαστε πλασμένοι κατ’ εικόνα Θεού. Έχουμε μέσα μας συνείδηση και έλεγχο. Είτε το πούμε φωνή του Θεού είτε το πούμε «υπερεγώ» υπάρχουν αξιακά πρότυπα εντός μας, τα οποία μας δείχνουν ότι πέραν του νόμου, ελεγχόμαστε. Χρειαζόμαστε υγιείς σχέσεις. Χρειαζόμαστε συνύπαρξη η οποία δεν θα στηρίζεται στον καταναγκασμό των νόμων, τους οποίους θα προσπαθούμε να ξεγελάσουμε, αλλά στην αυτορρύθμιση, για να μπορούμε να νιώθουμε ότι η ζωή μας έχει αξία, για να κοιμόμαστε όσο πιο ήσυχοι γίνεται τα βράδια. Κι αυτό δεν θα σβήσει, όσο κι αν καυχόμαστε ότι είμαστε υπεράνω.
Στο Ευαγγέλιο που διαβάζουμε την Κυριακή μετά το πέρας των εορτών της Επιφανείας του Θεού, βλέπουμε τον Χριστό να γιατρεύει δέκα λεπρούς. Αυτοί οι άνθρωποι χωρίζονται σε δύο ομάδες: η μία, οι πολλοί, δεν διδάχτηκαν τίποτα από την περιπέτειά τους. Η αρρώστια δεν ήταν μόνο του σώματος, αλλά και της ψυχής. Ο ένας, ο αλλοεθνής, ο Σαμαρείτης, η μικρά ζύμη, η μειοψηφία, έζησε τις τρεις καταστάσεις: είχε ενσυναίσθηση, διότι κατάλαβε πως Αυτός που του έδωσε την ίαση δεν ήταν κάποιος καλός άνθρωπος, αλλά ο Θεός που έγινε άνθρωπος. Ένιωσε ακόμη πως στη ζωή έχει σημασία το «ευχαριστώ», διότι βγαίνει από την καρδιά του ανθρώπου που γνωρίζει τα μέτρα του, αναγνωρίζει ότι χρειάζεται τους άλλους και σ’ αυτόν που τον ευεργετεί δείχνει έστω το ελάχιστο, που είναι μια κουβέντα αναγνώρισης. Και έχει μετάνοια, διότι νιώθει πως δεν του άξιζε το θαύμα, αλλά ό,τι έλαβε ήταν δωρεάν και από αγάπη. Γι’ αυτό και πέφτει με το πρόσωπο στα πόδια του Ιησού, διότι νιώθει πως το μόνο που μπορεί να ανταποδώσει, εκτός από το ευχαριστώ, είναι η μετάνοια για τη ζωή του και η ταπείνωση. Αυτά δηλαδή που ζητά ο Θεός από εμάς.
Ο ευαγγελικός λόγος μάς υπενθυμίζει αλήθειες και μας οδηγεί στην Αλήθεια που είναι ο Χριστός. Όσοι θέλουμε και αντέχουμε στην εποχή του θριάμβου των εννέα λεπρών, οι οποίοι ένιωσαν ότι τελικά δικαιούνταν και το θαύμα, ας επιμείνουμε. Και ο Χριστός δεν θα μας αφήσει. Θα μας συναντήσει ιώμενος τις ελλείψεις μας.
π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός
21 Ιανουαρίου 2024
Των δέκα λεπρών
ΚΟΥΡΑ ΜΟΝΑΧΟΥ ΣΤΗΝ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗ ΚΕΡΚΥΡΑΣ
Στην Ιερά Μονή Αγίων Θεοδώρου του Τήρωνος και Αγίου Γεωργίου στην περιοχή Στρατιά της πόλης της Κέρκυρας λειτούργησε το πρωί του Σαββάτου 20 Ιανουαρίου 2024, επί τη μνήμη του Οσίου Ευθυμίου του Μεγάλου.
Κατά τη διάρκεια της θείας λειτουργίας ο Σεβασμιώτατος έκειρε εις μοναχόν τον κ. Θεόδωρο Πανδή, πτυχιούχο του τμήματος Μουσικών Σπουδών του Ιονίου Πανεπιστημίου, έλκοντα την καταγωγή του από την Λευκίμμη. Ο νέος μοναχός έλαβε το όνομα Ευσέβιος και εντάχθηκε στην αδελφότητα της Ιεράς Μονής με καθηγούμενο τον Αρχιμ. Χριστόδουλο Τριαντάφυλλο.
Ο κ. Νεκτάριος, προσφωνώντας τον νέο μοναχό του υπενθύμισε ότι η μοναχική ζωή είναι μία νέα αρχή στη ζωή του ανθρώπου, το ξεκίνημα της μετανοίας και της πνευματικής αναγεννήσεώς του. Ο μοναχός καλείται να αφήσει πίσω τον κόσμο, τους οικείους, ό,τι έδινε νόημα στη ζωή του και να ξεκινήσει τον αγώνα ο Χριστός να είναι ο εράσμιος της ψυχής και της ύπαρξής του, να ζήσει την ισάγγελο πολιτεία με υπακοή στην αδελφότητα και αγάπη, όπως επίσης και πολλή προσευχή. Αναφέρθηκε στο όνομα το οποίο έλαβε κατά την κουρά του και το οποίο έχει να κάνει με τον Άγιο ιερομάρτυρα Ευσέβιο, επίσκοπο Σαμοσάτων, του οποίου η ζωή συνέχει την καρδιά του Μητροπολίτη και αποτελεί πρότυπο ζωής για έναν μοναχό, ιδίως στους καιρούς που καλούμαστε άπαντες να δώσουμε καλήν ομολογίαν.
Ακόμη, του είπε ότι το όνομα αυτό είχε ο μακαριστός ηγούμενος της Μονής της μετανοίας του Σεβασμιωτάτου, της Παναγίας Άνω Ξενιάς στον Αλμυρό Μαγνησίας, ο αείμνηστος π. Ευσέβιος Μαντζώρος, ο οποίος έζησε με πολλή αγάπη για την Παναγία, δοκιμάστηκε καθώς στα χρόνια του Δευτέρου Παγκοσμίου πολέμου οι Ιταλοί έκαψαν το μοναστήρι, πλην του καθολικού το οποίο σώθηκε με θαύμα της Παναγίας, και τον π.Ευσέβιο τον έστειλαν εξορία στην Ιταλία, όπου κακοπάθησε επί τρία χρόνια, αρνούμενος να ταυτιστεί με την λατινική παράδοση και ζωή. Όταν επέστρεψε στο καμένο μοναστήρι, έχτισε μία μικρή καλύβα, στην οποία έζησε μέχρι το τέλος της ζωής του προσευχόμενος και σε πενία.
Το όνομα αυτό το είχε και μια μεγάλη προσωπικότητα της Εκκλησίας του τέλους του 19ου αιώνα και των αρχών του 20ού αιώνα, ο μακαριστός Αρχιμ. Ευσέβιος Ματθόπουλος, ιδρυτής της αδελφότητος «ΖΩΗ», ο οποίος είχε εξοριστεί για ένα διάστημα στο μοναστήρι της Παλαιοκαστρίτσας στην Κέρκυρα. Το έργο του π. Ευσεβίου «Ο προορισμός του ανθρώπου» ήταν πνευματική τροφή για τον κ. Νεκτάριο στην παιδική του ηλικία και πάντοτε θαύμαζε και μνημονεύει την αφιέρωση του π. Ευσεβίου στην Εκκλησία και στην ιεραποστολή.
Ο κ. Νεκτάριος προέτρεψε τον νέο μοναχό να επικαλείται τις πρεσβείες της Παναγίας, της μάνας όλων των μοναχών, να διακονήσει την Ιερά Μονή, τον επίσκοπο και την τοπική Εκκλησία με ασκητικότητα, προσευχή, αφιέρωση και ταπείνωση και να δώσει καλή μαρτυρία.
Στην θεία λειτουργία συμμετείχαν ο καθηγούμενος της Ιεράς Μονής Αρχιμ. Χριστόδουλος Τριαντάφυλλος, ο πνευματικός πατέρας του νέου μοναχού Πρωτ. Θεμιστοκλής Μουρτζανός, Γενικός Αρχιερατικός Επίτροπος της Ιεράς Μητροπόλεως, ο ιερέας του χωριού του νέου μοναχού Πρωτ. Γεώργιος Στασινούλας και ο π. Ζαχαρίας Κόβαλτσουκ. Συμπροσευχήθηκαν ευάριθμοι κληρικοί, ο ιεροκήρυκας της Λευκίμμης π. Αρχιμ. Σεραφείμ Λινοσπόρης και ο Αρχιερατικός Βορείου Κερκύρας Πρωτ. Σπυρίδων Προβατάς, οι μοναχές της Ιεράς Μονής Αγ. Παρασκευής Μακράδων και αρκετοί πιστοί.
Συγκινητική ήταν η στιγμή που ο νέος μοναχός έλαβε την ευχή της κατά σάρκα μητέρας του, ενώ παρούσα ήταν και η αδερφή του.
Παρασκευή 19 Ιανουαρίου 2024
Η ΕΟΡΤΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΑΡΣΕΝΙΟΥ ΣΤΗΝ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗ ΚΕΡΚΥΡΑΣ
Στον πανηγυρίζοντα Ιερό Ναό Αγίου Αρσενίου Ριγγλάδων Λευκίμης, στην Νότια Κέρκυρα, λειτούργησε το πρωί της Παρασκευής 19 Ιανουαρίου 2024 ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Κερκύρας, Παξών και Διαποντίων Νήσων κ. Νεκτάριος.
Προσφωνώντας τους πιστούς ο κ. Νεκτάριος αφορμήθηκε από το ευαγγελικό ανάγνωσμα, στο οποίο ο Κύριος χαρακτηρίζει τον εαυτό Του ως την θύρα, διά της οποίας όποιος εισέλθει θα σωθεί. Αυτό το παράδειγμα ακολούθησαν οι Πατέρες της Εκκλησίας, εν οις συγκαταλέγεται και ο Άγιος Αρσένιος, Μητροπολίτης Κερκύρας, ο οποίος έγινε θύρα για να εισέλθουν στη βασιλεία των Ουρανών οι πιστοί της εποχής του. Δίδαξε την ακαινοτόμητο διδασκαλία της πίστεως. Θαυματούργησε χάρις στην ευλογία και την χάρη την οποία έλαβε από τον Θεό, διά την αγίαν βιοτήν του. Οδήγησε τον λαό του στην πίστη και στάθηκε κοντά του. Αξιώθηκε να φτάσει μέχρι την Κωνσταντινούπολη, για να διαμαρτυρηθεί μαζί με τον λαό του για τις αδικίες που ο αυτοκράτορας Κωνσταντίνος Ζ’ ο Πορφυρογέννητος, κατόπιν κακών υποδείξεων από συμβούλους του, επέβαλε στον λαό της Κέρκυρας. Και ο Άγιος είχε πειθώ, διότι ζούσε την παρουσία του Θεού και ο Θεός το άδικο δεν το ευλογεί.
Στην εποχή μας τίθενται και πάλι στους πιστούς ερωτήματα: πόσο βλέπουμε την Εκκλησία ως θύρα για να βρούμε δι’ αυτής την σωτηρία; Πόσο εμπιστευόμαστε τον λόγο της; Πόσο θέλουμε να δώσουμε σκοπό στη ζωή μας μέσω αυτής; Χρειάζεται να αντισταθούμε σε κελεύσματα που οδηγούν σε αποχριστιανοποίηση της κοινωνίας μας. Ο λαός του Θεού στις ημέρες της ποικίλης δοκιμασίας, ηθικής και πνευματικής, καλείται να πυκνώσει τις τάξεις της Εκκλησίας και να αγωνιστεί πνευματικά ώστε η αλήθεια της πίστεως να φωτίσει και να καθοδηγήσει, με τις πρεσβείες των Αγίων μας, όπως του Αγίου Αρσενίου.
Μετά την θεία λειτουργία τελέστηκε, προεξάρχοντος του Σεβασμιωτάτου, η καθιερωμένη λιτάνευση του λειψάνου και της εικόνος του Αγίου Αρσενίου.
ΤΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 21 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2024- ΙΒ' ΛΟΥΚΑ (Λουκ. ιζ΄ 12-19)
