ΤΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 16 ΜΑΡΤΙΟΥ 2025- Β' ΝΗΣΤΕΙΩΝ (Μάρκ. 2, 1-12)

 Τῷ καιρῷ ἐκείνῳ, εἰσῆλθεν ὁ ᾿Ιησοῦς εἰς Καπερναοὺμ, καὶ ἠκούσθη ὅτι εἰς οἶκόν ἐστι. Καὶ εὐθέως συνήχθησαν πολλοί, ὥστε μηκέτι χωρεῖν μηδὲ τὰ πρὸς τὴν θύραν· καὶ ἐλάλει αὐτοῖς τὸν λόγον. Καὶ ἔρχονται πρὸς αὐτὸν, παραλυτικὸν φέροντες, αἰρόμενον ὑπὸ τεσσάρων· Καὶ μὴ δυνάμενοι προσεγγίσαι αὐτῷ διὰ τὸν ὄχλον, ἀπεστέγασαν τὴν στέγην ὅπου ἦν, καὶ ἐξορύξαντες χαλῶσι τὸν κράβαττον, ἐφ᾿ ᾧ ὁ παραλυτικὸς κατέκειτο. ᾿Ιδὼν δὲ ὁ ᾿Ιησοῦς τὴν πίστιν αὐτῶν λέγει τῷ παραλυτικῷ· τέκνον, ἀφέωνταί σοι αἱ ἁμαρτίαι σου. ῏Ησαν δέ τινες τῶν γραμματέων ἐκεῖ καθήμενοι καὶ διαλογιζόμενοι ἐν ταῖς καρδίαις αὐτῶν· τί οὗτος οὕτω λαλεῖ βλασφημίας; Τίς δύναται ἀφιέναι ἁμαρτίας εἰ μὴ εἷς ὁ Θεός; Καὶ εὐθέως ἐπιγνοὺς ὁ ᾿Ιησοῦς τῷ πνεύματι αὐτοῦ ὅτι οὕτως αὐτοὶ διαλογίζονται ἐν ἑαυτοῖς, εἶπεν αὐτοῖς· τί ταῦτα διαλογίζεσθε ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν; Τί ἐστιν εὐκοπώτερον, εἰπεῖν τῷ παραλυτικῷ, ἀφέωνταί σου αἱ ἁμαρτίαι, ἢ εἰπεῖν, ἔγειρε καὶ ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ περιπάτει; Ἵνα δὲ εἰδῆτε ὅτι ἐξουσίαν ἔχει ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἀφιέναι ἐπὶ τῆς γῆς ἁμαρτίας — λέγει τῷ παραλυτικῷ· σοὶ λέγω, ἔγειρε καὶ ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ ὕπαγε εἰς τὸν οἶκόν σου. Καὶ ἠγέρθη εὐθέως, καὶ ἄρας τὸν κράβαττον ἐξῆλθεν ἐναντίον πάντων, ὥστε ἐξίστασθαι πάντας καὶ δοξάζειν τὸν Θεὸν λέγοντας ὅτι οὐδέποτε οὕτως εἴδομεν.

Ἀπόδοση σέ ἁπλή γλῶσσα

Τόν καιρό ἐκεῖνο, μπῆκε πάλι ὁ ᾿Ιησοῦς στὴν Καπερναοὺμ καὶ διαδόθηκε ὅτι βρίσκεται σὲ κάποιο σπίτι. ᾿Αμέσως συγκεντρώθηκαν πολλοί, ὥστε δὲν ὑπῆρχε χῶρος οὔτε κι ἔξω ἀπὸ τὴν πόρτα· καὶ τοὺς κήρυττε τὸ μήνυμά του. ῎Ερχονται τότε μερικοὶ πρὸς αὐτόν, φέρνοντας ἕναν παράλυτο, ποὺ τὸν βάσταζαν τέσσερα ἄτομα. Κι ἐπειδὴ δὲν μποροῦσαν νὰ τὸν φέρουν κοντὰ στὸν ᾿Ιησοῦ ἐξαιτίας τοῦ πλήθους, ἔβγαλαν τὴ στέγη πάνω ἀπὸ κεῖ ποὺ ἦταν ὁ ᾿Ιησοῦς, ἔκαναν ἕνα ἄνοιγμα καὶ κατέβασαν τὸ κρεβάτι, πάνω στὸ ὁποῖο ἦταν ξαπλωμένος ὁ παράλυτος. ῞Οταν εἶδε ὁ ᾿Ιησοῦς τὴν πίστη τους, εἶπε στὸν παράλυτο· «Παιδί μου, σοῦ συγχωροῦνται οἱ ἁμαρτίες». Κάθονταν ὅμως ἐκεῖ μερικοὶ γραμματεῖς καὶ συλλογίζονταν μέσα τους· «Μὰ πῶς μιλάει αὐτὸς ἔτσι, προσβάλλοντας τὸν Θεό; Ποιός μπορεῖ νὰ συγχωρεῖ ἁμαρτίες; Μόνον ἕνας, ὁ Θεός». ᾿Αμέσως κατάλαβε ὁ ᾿Ιησοῦς ὅτι αὐτὰ σκέφτονται καὶ τοὺς λέει· «Γιατί κάνετε αὐτὲς τὶς σκέψεις στὸ μυαλό σας; Τί εἶναι εὐκολότερο νὰ πῶ στὸν παράλυτο· “σοῦ συγχωροῦνται οἱ ἁμαρτίες” ἢ νὰ τοῦ πῶ, “σήκω, πάρε τὸ κρεβάτι σου καὶ περπάτα”; Γιὰ νὰ μάθετε λοιπὸν ὅτι ὁ *Υἱὸς τοῦ ᾿Ανθρώπου ἔχει τὴν ἐξουσία νὰ συγχωρεῖ πάνω στὴ γῆ ἁμαρτίες» -λέει στὸν παράλυτο· «Σ’ ἐσένα τὸ λέω, σήκω, πάρε τὸ κρεβάτι σου καὶ πήγαινε στὸ σπίτι σου». ᾿Εκεῖνος σηκώθηκε ἀμέσως, πῆρε τὸ κρεβάτι του καὶ μπροστὰ σ’ ὅλους βγῆκε ἔξω, ἔτσι ποὺ ὅλοι θαύμαζαν καὶ δόξαζαν τὸν Θεό· «Τέτοια πράγματα», ἔλεγαν, «ποτὲ μέχρι τώρα δὲν ἔχουμε δεῖ!»

ΚΥΡΙΑΚΗ 31 ΜΑΡΤΙΟΥ 2024 Η ΑΠΟΣΤΕΓΑΣΗ

 

Ὁ Χριστὸς βρίσκεται στὴν Καπερναούμ. Κηρύττει σὲ ἕνα σπίτι, στὸ ὁποῖο ἐπικρατεῖ συνωστισμός. Οὔτε ἔξω ἀπὸ τὴν πόρτα δὲν μποροῦσε κάποιος νὰ πλησιάσει, γιὰ νὰ τὸν ἀκούσει. Καὶ τότε, τέσσερις ἄνθρωποι ἀνοίγουν τὴν στέγη τοῦ σπιτιοῦ καὶ κατεβάζουν μπροστὰ στὸ Χριστὸ ἕναν παραλυτικὸ ξαπλωμένο σὲ ἕνα κρεβάτι. Ὁ Χριστὸς θαυμάζει τὴν πίστη τους, τήν δύναμη καί τήν ἐφευρετικότητα πού τούς ἔδωσε, ὥστε συγχωρεῖ ἀρχικὰ τὶς ἁμαρτίες τοῦ παραλυτικοῦ καὶ στὴ συνέχεια, διαβλέποντας τὶς ἀντιδράσεις τῶν γραμματέων τοῦ μωσαϊκοῦ νόμου, τὴν σκληροκαρδία καὶ τὴν ἀπιστία τους πρὸς τὸ πρόσωπό του, τοῦ δίνει καὶ τὴν σωματικὴ ὑγεία. Κάνει ἔτσι ὅλους τους παραβρισκόμενους νὰ δοξάσουν τὸ Θεό, ἀναφέροντας ὅτι τέτοια σημεῖα δὲν εἶχαν δεῖ ποτέ. 

Μ’ αὐτὴ τὴν εὐαγγελικὴ διήγηση (Μᾶρκ. 2, 1-12) κλείνει ἡ Ἐκκλησία μας τὴν δεύτερη ἑβδομάδα τῶν Νηστειῶν. Ἡ Μεγάλη Σαρακοστὴ προχωρεῖ καὶ μαζί της ὁ καθένας μᾶς καλεῖται νὰ μὴν λησμονήσει τὶς πρῶτες ἡμέρες της. Γιατί, καθὼς ὁ χρόνος μᾶς κάνει νὰ συνηθίζουμε στὴ νηστεία, ταυτόχρονα μᾶς δημιουργεῖ τὸ αἴσθημα τῆς ἐπανάπαυσης. Γι’ αὐτὸ καὶ ἡ προβολὴ τῶν πνευματικῶν μορφῶν τῆς πίστης μας, ὅπως ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς. Γιὰ νὰ συνδυάσουμε τὰ νοήματα τοῦ Εὐαγγελίου μὲ τὸν βίο τῶν ἁγίων καὶ νὰ ἐπανέλθουμε στὸν πνευματικὸ ἀγώνα. Εἶναι στάδιο ἡ Σαρακοστή. Νικητὴς ἐξέρχεται ὅποιος ἀντέξει μέχρι τὸ τέλος. 

Οἱ γραμματεῖς καί οἱ παρατηρητές

Σημεῖο κλειδί ἡ ἀποστέγαση! Αὐτή δέν τήν ἔκαναν οἱ γραμματεῖς, ἄνθρωποι μέ κλειστή τήν στέγη τῆς ψυχῆς τους, πού δέν ἀφήνουν τὸ φῶς τῆς παρουσίας τοῦ Χριστοῦ νὰ εἰσέλθει καὶ νὰ τοὺς φωτίσει. Δὲν ἐπιτρέπουν σὲ ἄλλους νὰ χωρέσουν στήν καρδιά τους, ἀλλὰ γεμίζουν μὲ τὴν αἴσθηση τῆς αὐτάρκειας ὅτι εἶναι καλά. Ἡ στάση τῶν ἀνθρώπων ποὺ ἐξασφάλισαν τὴν θέση τους στὸ σπίτι δείχνει ὅτι ὑπάρχουν ἐκεῖνοι ποὺ τὸν Χριστὸ τὸν θέλουν γιὰ τὸν ἑαυτό τους καὶ δὲν τοὺς ἐνδιαφέρει ἐὰν ὑπάρχουν καὶ ἄλλοι ποὺ θὰ ἤθελαν νὰ τὸν δοῦνε, νὰ τὸν ἀκούσουν, νὰ τὸν γνωρίσουν, νὰ γιατρευτοῦν ἀπὸ ἐκεῖνον. Δέν θέλουν νά μοιραστοῦν τόν Χριστό μέ ἄλλους, μὲ ἀποτέλεσμα ἡ ψυχὴ τους νὰ μοιάζει μὲ χῶρο φαρισαϊκό, ποὺ θέλει τὸ Θεὸ πρὸς ἀτομικὴ δόξα καὶ ἐπιχειρεῖ νὰ τὸν ἐμποδίσει νὰ λάμψει ἐνώπιον τοῦ κόσμου καὶ τῶν ἄλλων.

Ἡ πέτρινη καρδιά

Ἀποστέγαση χρειαζόμαστε καὶ σὲ σχέση μὲ τοὺς ἐμπαθεῖς λογισμοὺς καὶ τὶς ἐπιθέσεις τῆς ἁμαρτίας ποὺ κάνουν τὴν καρδιὰ μας «πέτρινη». Μᾶς κάνουν νὰ ἀσχολούμαστε μόνο μὲ τὸν ἑαυτό μας. Μᾶς κάνουν νὰ βλέπουμε τοὺς ἄλλους ὡς ἀντικείμενα πρὸς χρῆσιν. Νὰ κοιτᾶμε νὰ πάρουμε ἀπὸ αὐτούς, νὰ τοὺς ἐξουσιάσουμε, νὰ τοὺς κατακρίνουμε, νὰ ἁμαρτήσουμε μαζί τους. Καὶ πετρώνει ἡ ψυχή μας, γιατί δὲν μποροῦμε νὰ βροῦμε ἀληθινὴ χαρὰ στὴ ζωή μας. Τὸ κυνήγι τῆς ἐξουσίας, τῆς φιληδονίας, τῆς φιλαυτίας εἶναι μία πλάνη. Δίνει τὴν ψευδαίσθηση πὼς μόνο ἔτσι ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νὰ βρεῖ τὴν χαρά, ἀλλὰ ὑπονομεύει τὴν δυνατότητα τοῦ ἀνθρώπου νὰ δεῖ τὸν κόσμο πνευματικά. Καὶ ἡ ἀληθινὴ χαρὰ βρίσκεται στὴν κοινωνία μὲ τὸ Θεό, στοὺς καρποὺς τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ποὺ καθιστοῦν τὴν ὕπαρξή μας «σάρκινη», δηλαδὴ εὐαίσθητη, δοτική, ἀγαπητική, ἀνοιχτὴ στὴν μακροθυμία καὶ τὴν συγχωρητικότητα τοῦ Θεοῦ, ἀφοῦ ἐμεῖς «ἀφίεμεν τοῖς ὀφειλέταις ἡμῶν» (Ματθ. 6,12), νικώντας τούς μάταιους λογισμούς! 

Τό κοσμικό πνεῦμα

Ἀποστέγαση χρειαζόμαστε καὶ σὲ σχέση μὲ τὸν ἴδιο τὸν κόσμο. Νοῦς καί καρδιά ἔχουν ἀπορροφηθεῖ ἀπό τίς προτάσεις τοῦ κοσμικού τρόπου ζωής. Ἡ ἁμαρτία, ἡ ἀνομία, ὁ τρόπος τῆς ἐποχῆς μας ποὺ στηρίζεται στὰ δικαιώματά μας καὶ ἀμνηστεύει δικαιολογώντας κάθε παρεκτροπή μας, μᾶς δείχνει ὅτι ἡ στέγη τῆς ὑπάρξεώς μας εἶναι κλειστὴ στὸ Θεό, τὸ Εὐαγγέλιο, τὴν ἀγάπη. Γι’ αὐτὸ καὶ ἡ ἀποστέγαση ποὺ μπορεῖ νὰ μᾶς δώσει ἡ προσευχή, ἡ ἄσκηση, ὁ ἀγώνας γιὰ τὴν ἀρετὴ καὶ ἡ ἀγάπη γιὰ τοὺς ἄλλους, ἀποτελεῖ κλειδὶ γιὰ νὰ μπορέσει ὁ Χριστὸς νὰ φωτίσει τὴν ὕπαρξή μας καὶ νὰ τὴν μεταμορφώσει. 

Ὁ παραλυτικός της Καπερναοὺμ δὲν μποροῦσε νὰ ἀποστεγάσει ὁ ἴδιος τὸ σπίτι στὸ ὁποῖο βρισκόταν ὁ Χριστός. Εἶχε ὅμως τέσσερις φίλους του κοντά του. Ἄραγε, ὁ καθένας ἀπὸ ἐμᾶς σὲ ποιὸν μοιάζει; Στὸν παραλυτικὸ ἢ στοὺς φίλους του; Ἢ μήπως μοιάζουμε στοὺς παρατηρητὲς τοῦ Χριστοῦ καὶ τῆς ἀποστέγασης ἤ, ἀκόμη χειρότερα, στοὺς γραμματεῖς πού κατέκριναν; Ἂς δώσει ὁ καθένας μας τὴν ἀπάντηση, καθὼς προχωρᾶ ἡ Μεγάλη Σαρακοστή, μέ τίς πρεσβεῖες τῶν ἁγίων μας.

ΕΚ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ

Ο Απόστολος και το Ευαγγέλιο της Κυριακής 24 Μαρτίου 2019, Β’ Νηστειών-Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά

Ο Απόστολος και το Ευαγγέλιο της Κυριακής 24 Μαρτίου 2019, Β’ Νηστειών-Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, όπως θα ακουστούν αύριο στην Εκκλησία και με απόδοση στα νέα Ελληνικά.

Κυριακή 24 Μαρτίου 2019

Β΄ ΤΩΝ ΝΗΣΤΕΙΩΝ. Ἐν ᾗ μνήμην ἐπιτελοῦμεν τοῦ ἐν Ἁγίοις Πατρός ἡμῶν Γρηγορίου, Ἀρχιεπισκόπου Θεσσαλονίκης, τοῦ Παλαμᾶ. Προεόρτια τοῦ Εὐαγγελισμοῦ τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου. Τοῦ Ὁσίου Πατρός ἡμῶν Ἀρτέμονος, Ἐπισκόπου Σελευκείας τῆς Πισιδίας.

Το Αποστολικό Ανάγνωσμα

ΠΡΟΣ ΕΒΡΑΙΟΥΣ Α´ 10 – 14

10 καί· σὺ κατ’ ἀρχάς, Κύριε, τὴν γῆν ἐθεμελίωσας, καὶ ἔργα τῶν χειρῶν σού εἰσιν οἱ οὐρανοί· 11 αὐτοὶ ἀπολοῦνται, σὺ δὲ διαμένεις· καὶ πάντες ὡς ἱμάτιον παλαιωθήσονται, 12 καὶ ὡσεὶ περιβόλαιον ἑλίξεις αὐτούς, καὶ ἀλλαγήσονται· σὺ δὲ ὁ αὐτὸς εἶ, καὶ τὰ ἔτη σου οὐκ ἐκλείψουσι. 13 πρὸς τίνα δὲ τῶν ἀγγέλων εἴρηκέ ποτε· κάθου ἐκ δεξιῶν μου ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου; 14 οὐχὶ πάντες εἰσὶ λειτουργικὰ πνεύματα εἰς διακονίαν ἀποστελλόμενα διὰ τοὺς μέλλοντας κληρονομεῖν σωτηρίαν;

ΠΡΟΣ ΕΒΡΑΙΟΥΣ Β´ 1 – 3

1 Διὰ τοῦτο δεῖ περισσοτέρως ἡμᾶς προσέχειν τοῖς ἀκουσθεῖσι, μή ποτε παραρρυῶμεν. 2 εἰ γὰρ ὁ δι’ ἀγγέλων λαληθεὶς λόγος ἐγένετο βέβαιος, καὶ πᾶσα παράβασις καὶ παρακοὴ ἔλαβεν ἔνδικον μισθαποδοσίαν, 3 πῶς ἡμεῖς ἐκφευξόμεθα τηλικαύτης ἀμελήσαντες σωτηρίας; ἥτις ἀρχὴν λαβοῦσα λαλεῖσθαι διὰ τοῦ Κυρίου, ὑπὸ τῶν ἀκουσάντων εἰς ἡμᾶς ἐβεβαιώθη,

Ερμηνευτική απόδοση Ι. Θ. Κολιτσάρα

ΠΡΟΣ ΕΒΡΑΙΟΥΣ Α´ 10 – 14

10 Και, πάλιν η Γραφή άλλου λέγει· “συ, Κυριε, εις την αρχήν της δημιουργίας εστερέωσας την γην επάνω εις ασφαλές θεμέλιον και έργα των ιδικών σου χειρών, είναι οι ουρανοί· 11 αυτοί θα χαθούν από την σημερινήν των μορφήν και θα αλλάξουν, συ όμως παραμένεις πάντοτε αιώνιος και αναλλοίωτος· τα πάντα σαν ένδυμα θα παληώσουν 12 και σαν εξωτερικόν ένδυμα θα τους περιτυλίξης και θα αλλάξουν μορφήν, συ όμως είσαι ο ίδιος πάντοτε και τα έτη σου δεν θα λάβουν ποτέ τέλος”. 13 Προς ποίον δε από τους αγγέλους είπεν ποτέ ο Θεός και Πατήρ· “κάθισε εις τα δεξιά μου έως ότου βάλω τους εχθρούς σου κάτω από τα πόδιά σου, σαν υποπόδιον, επάνω στο οποίον θα πατάς;” 14 Ολοι οι άγγελοι είναι πνεύματα υπηρετικά, τα οποία αποστέλλονται από τον Θεόν, δια να εξυπηρετούν αυτούς, που μέλλουν να κληρονομήσουν την σωτηρίαν.

ΠΡΟΣ ΕΒΡΑΙΟΥΣ Β´ 1 – 3

1 Επειδή ακριβώς τόσον ασύγκριτα ανώτερος είναι ο Υιός, δια τούτο πρέπει πολύ περισσότερον να προσέχωμεν εις εκείνα, τα οποία ηκούσαμεν από το κήρυγμα των Αποστόλων, που είναι ιδικόν του κήρυγμα, μήπως τυχόν ποτέ παρεκκλίνωμεν από τον δρόμον της σωτηρίας. 2 Διότι εάν ο παλαιός νόμος, που ελέχθη στον Μωϋσήν δια μέσου των αγγέλων, απεδείχθη έγκυρος και ισχυρός και κάθε παράβασις αυτού και παρακοή έλαβε σαν μισθόν της την δικαίαν τιμωρίαν, 3 πως ημείς θα διαφύγωμεν την τιμωρίαν, εάν παραμελήσωμεν μίαν τόσον μεγάλην και ανεκτίμητον σωτηρίαν; Η σωτηρία δε αυτή ήρχισε να διδάσκεται από αυτόν τούτον τον Κυριον, παρεδόθη δε εις ημάς ως κατά πάντα βεβαία και αξιόπιστος από εκείνους, που την ήκουσαν κατ’ ευθείαν από το στόμα του Κυρίου, δηλαδή από τους Αποστόλους.

Το Ευαγγελικό Ανάγνωσμα

ΚΑΤΑ ΜΑΡΚΟΝ Β´ 1 – 12

1 Καὶ εἰσῆλθε πάλιν εἰς Καπερναοὺμ δι’ ἡμερῶν καὶ ἠκούσθη ὅτι εἰς οἶκόν ἐστι. 2 καὶ εὐθέως συνήχθησαν πολλοὶ, ὥστε μηκέτι χωρεῖν μηδὲ τὰ πρὸς τὴν θύραν· καὶ ἐλάλει αὐτοῖς τὸν λόγον. 3 καὶ ἔρχονται πρὸς αὐτὸν παραλυτικὸν φέροντες, αἰρόμενον ὑπὸ τεσσάρων. 4 καὶ μὴ δυνάμενοι προσεγγίσαι αὐτῷ διὰ τὸν ὄχλον, ἀπεστέγασαν τὴν στέγην ὅπου ἦν, καὶ ἐξορύξαντες χαλῶσι τὸν κράβαττον ἐφ’ ᾧ ὁ παραλυτικὸς κατέκειτο. 5 ἰδὼν δὲ ὁ Ἰησοῦς τὴν πίστιν αὐτῶν λέγει τῷ παραλυτικῷ· Τέκνον, ἀφέωνταί σοι αἱ ἁμαρτίαι σου. 6 ἦσαν δέ τινες τῶν γραμματέων ἐκεῖ καθήμενοι καὶ διαλογιζόμενοι ἐν ταῖς καρδίαις αὐτῶν· 7 Τί οὗτος οὕτως λαλεῖ βλασφημίας; τίς δύναται ἀφιέναι ἁμαρτίας εἰ μὴ εἷς ὁ Θεός; 8 καὶ εὐθέως ἐπιγνοὺς ὁ Ἰησοῦς τῷ πνεύματι αὐτοῦ ὅτι οὕτως αὐτοὶ διαλογίζονται ἐν ἑαυτοῖς εἶπεν αὐτοῖς· Τί ταῦτα διαλογίζεσθε ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν; 9 τί ἐστιν εὐκοπώτερον, εἰπεῖν τῷ παραλυτικῷ, ἀφέωνταί σου αἱ ἁμαρτίαι, ἢ εἰπεῖν, ἔγειρε καὶ ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ περιπάτει; 10 ἵνα δὲ εἰδῆτε ὅτι ἐξουσίαν ἔχει ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἀφιέναι ἐπὶ τῆς γῆς ἁμαρτίας – λέγει τῷ παραλυτικῷ· 11 Σοὶ λέγω, ἔγειρε καὶ ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ ὕπαγε εἰς τὸν οἶκόν σου. 12 καὶ ἠγέρθη εὐθέως, καὶ ἄρας τὸν κράβαττον ἐξῆλθεν ἐναντίον πάντων, ὥστε ἐξίστασθαι πάντας καὶ δοξάζειν τὸν Θεὸν λέγοντας ὅτι Οὐδέποτε οὕτως εἴδομεν.

Ερμηνευτική απόδοση Ι. Θ. Κολιτσάρα

ΚΑΤΑ ΜΑΡΚΟΝ Β´ 1 – 12

1 Υστερα δε από ολίγας ημέρας, εισήλθε πάλιν ο Κυριος εις την Καπερναούμ και διεδόθη ότι ευρίσκεται εις κάποιο σπίτι. 2 Και αμέσως συγκεντρώθηκαν πολλοί, ώστε εγέμισεν η οικία και δεν υπήρχε πλέον τόπος να τους χωρέση ούτε καντά εις την θύραν. Και εδίδασκε εις αυτούς τον λόγον του Θεού. 3 Και έρχονται προς αυτόν φέροντες ένα παραλυτικόν, τον οποίον εσήκωναν τέσσαρες επάνω εις κρεββάτι. 4 Επειδή δε ένεκα του πολλού πλήθους δεν ήτο δυνατόν να πλησιάσουν τον Κυριον, αφήρεσαν από την στέγην το μέρος εκείνο, κάτω από το οποίον ήτο ο Κυριος, ήνοιξαν τρύπαν και κατέβασαν σιγά το κρεββάτι, όπου ήτο κατάκοιτος ο παραλυτικός. 5 Οταν ο Ιησούς είδε την πίστιν που είχαν, τόσον ο παραλυτικός όσον και εκείνοι που τον έφεραν, λέγει στον παραλυτικόν· “τέκνον, σου συγχωρούνται αι αμαρτίαι, αι οποίαι είναι και αιτία της σωματικής σου ασθενείας”. 6 Ησαν δε και μερικοί από τους γραμματείς, που εκάθηντο εκεί και εσυλλογίζοντο μέσα των· 7 Διατί αυτός ο άνθρωπος εκστομίζει τέτοιες βλασφημίες; Ποιός ημπορεί να συγχωρή αμαρτίες, ει μη μόνον ένας, δηλαδή ο Θεός; 8 Και αμέσως ο Ιησούς αντελήφθη καθαρώτατα, με την θεία δύναμιν του πνεύματός του, ότι έτσι αυτοί εσκέπτοντο μέσα των και τους είπε· “διατί συλλογίζεσθε τέτοια εις τας καρδίας σας; 9 Τι είναι ευκολώτερον, να είπω στον παραλυτικόν, συγχωρούνται οι αμαρτίες σου η να είπω, σήκω επάνω υγιής, πάρε το κρεββάτι στον ώμον σου και περιπάτει; Σεις θεωρείτε δυσκολώτερον το δεύτερον. 10 Δια να μάθετε δε, ότι ο υιός του ανθρώπου έχει εξουσίαν να συγχωρή αμαρτίας εδώ εις την γην-λέγει στον παραλυτικόν· 11 Σε σένα που πιστεύεις λέγω, σήκω επάνω υγιής, πάρε το κρεββάτι σου και πήγαινε στο σπίτι σου”. 12 Και αμέσως εσηκώθη, επήρε το κρεββάτι στον ώμον και εβγήκε ενώπιον όλων, ώστε όλοι να καταπλαγούν και να δοξάζουν τον Θεόν λέγοντες ότι “ποτέ δεν είδαμε τέτοια γεγονότα, να συγχωρούνται με ένα λόγον αμαρτίαι και εις πιστοποίησιν της συγχωρήσεως να θεραπεύεται θαυματουργικώς η παράλυσις”.

Ο Απόστολος και το Ευαγγέλιο της Κυριακής 24 Μαρτίου 2019, Β’ Νηστειών-Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά

Ευλογημένη Κυριακή!!!

Αρχιερατική Θεία Λειτουργία στην Παναγία των Ξένων

Την Β’ Κυριακή των Νηστειών ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Κερκύρας, Παξών και Διαποντίων Νήσων κ. Νεκτάριος ιερούργησε στο ναό της Υ.Θ. Κυράς Φανερωμένης (Παναγία των Ξένων).

Στο κήρυγμά του ο Σεβασμιώτατος εστίασε σε τρία σημεία από την Ευαγγελική περικοπή της ημέρας, της ιάσεως του παραλυτικού της Καπερναούμ, από τον Ιησού Χριστό. Το πρώτο σημείο έχει να κάνει με την βαθιά πίστη τόσο του παραλυτικού, όσο και των πέριξ αυτού ανθρώπων, στον Κύριός μας, ο Οποίος και τόνισε ότι η πίστη του τον έσωσε. Η πίστη είναι δύναμις εσωτερική, καρπός του Αγίου Πνεύματος. Είναι η απόλυτη εμπιστοσύνη και παράδοση του ανθρώπου στο Θείο θέλημα. Βέβαια χρειάζεται και η συνεργασία του ανθρώπου με το Χριστό. Το δεύτερο σημείο έχει να κάνει με τους λογισμούς της καρδιάς του ανθρώπου, τους οποίους ο Ιησούς Χριστός, ως τέλειος Θεός, γνωρίζει, αφού ήλεγξε όλους εκείνους που Τον κατηγορούσαν και Τον μισούσαν. Και το τρίτο σημείο είναι η αμαρτία, η οποία γεννά την ψυχική και κατ’επέκταση τη σωματική ασθένεια. Ο Κύριός μας πρώτα συγχωρούσε τις αμαρτίες των ανθρώπων και έπειτα τους θεράπευε. Η ζωή μακριά από το Θεό συνεπάγεται θάνατο, ψυχικό και σωματικό. Η φύση του ανθρώπου δημιουργήθηκε για να κοινωνεί αγαπητικά με τον Τριαδικό Θεό. Όταν ο άνθρωπος ρέπει προς την αμαρτία, η φύση του επαναστατεί και το αποτέλεσμα είναι η ασθένεια.

Τέλος ο κ. Νεκτάριος προέτρεψε τους πιστούς να κάνουν την αυτοκριτική τους, να ελέγξουν τον εαυτό τους, ώστε κεκαθαρμένοι συν Θεώ, να εορτάσουν την ένδοξη Ανάσταση του Κυρίου.

ΤΙ ΕΣΤΙΝ ΕΥΚΟΠΩΤΕΡΟΝ;

Οι άνθρωποι πιστεύουμε ότι για τον Θεό όλα είναι εύκολα. Είναι παντοδύναμος. Μπορεί να ικανοποιήσει οποιοδήποτε αίτημά μας. Ιδίως αυτά που έχουν να κάνουν με την υγεία, την επιτυχία, την πρόοδο, την άνεση. Δεν είναι προτεραιότητά μας να ζητούμε από τον Θεό να συγχωρέσει τις αμαρτίες μας και τα πάθη μας. Αυτό το θεωρούμε μάλλον αυτονόητο ή κάτι που έχει να κάνει με την αιωνιότητα. Και έτσι έχουμε μεταβάλει την σχέση μας με τον Θεό σε μία σχέση δούναι και λαβείν, μόνο που εμείς βλέπουμε τα πράγματα υπό το πρίσμα της απαίτησης. «Πρέπει» ο Θεός να αποδείξει ότι μας αγαπά και νοιάζεται για μας. Και η απόδειξη έρχεται με την εκπλήρωση των αιτημάτων μας.

«Όταν ο Θεός δεν μας δίνει κάτι που το ζητάμε με πολλή επιμονή, τότε δύο πράγματα μπορεί να συμβαίνουν: ή δεν είναι προς όφελός μας ή εμείς δεν ξέρουμε πώς και πότε να Του το ζητήσουμε ή και τα δύο μαζί» (άγιος Πορφύριος ο Καυσοκαλυβίτης). Οι άνθρωποι βλέπουμε το «εδώ και τώρα», το άμεσο όφελος το οποίο το ταυτίζουμε με το θέλημά μας, με την επιθυμία μας. Ο Θεός βλέπει συνολικά την ζωή μας, το ευρύτερο πνευματικό μας συμφέρον και κάποτε δεν μας δίνει αυτό που ζητούμε. Άλλοτε πάλι δεν ξέρουμε πώς να ζητήσουμε αυτό που ζητάμε. Επαιρόμεθα ότι τα έχουμε καλά με τον Θεό διότι τηρούμε τις εντολές Του. Λειτουργούμε έτσι όπως οι γραμματείς και οι Φαρισαίοι. Θεωρούμε λοιπόν ότι έχουμε δικαίωμα από έναν Θεό που του είναι εύκολα να εκπληρώσει κάθε αίτημα, να διεκδικούμε το δικό μας. Από την άλλη, η αμεσότητα του τώρα μας κάνει να παραβλέπουμε μία πνευματική κατάσταση που είναι πολύτιμη για την πορεία μας: την υπομονή, η οποία συνδυάζεται με την ταπεινοφροσύνη. Όταν περνά ο χρόνος και έχουμε πίστη, ενώ επιδεικνύουμε και υπομονή, τότε το ταπεινό μας φρόνημα μας δίνει την ευλογία να εμπιστευτούμε τον Θεό και να αφεθούμε στο θέλημά Του.

Όντως για τον Θεό όλα είναι εύκολα. Ο Χριστός, ευρισκόμενος στην Καπερναούμ και διδάσκοντας σε ένα σπίτι πλήθος ακροατών βλέπει να ανοίγει η σκεπή και τέσσερις άνθρωποι να κατεβάζουν με το κρεβάτι του έναν παραλυτικό. Η παράλυση θεωρούνταν τότε τιμωρία από τον Θεό στον άνθρωπο για τις αμαρτίες του. Ο Χριστός θαυμάζει την πίστη και την εφευρετικότητα της αγάπης των τεσσάρων οικείων του ασθενούς και του συγχωρεί τις αμαρτίες. Οι παρόντες όμως γραμματείς, τυπολατρικοί ερμηνευτές του μωσαϊκού νόμου και θρησκευτικές αυθεντίες της εποχής, σπεύδουν να απορρίψουν τον λόγο και την κίνηση του Χριστού. «Δεν είναι Θεός», είναι το σκεπτικό τους. Μόνο ο Θεός μπορεί να συγχωρέσει τις αμαρτίες των ανθρώπων. Όμως ο Χριστός δεν συγχωρεί αμαρτία που έφερε την τιμωρία του Θεού, αλλά δίνει την πλήρη σωτηρία στον άνθρωπο. Και στους λογισμούς των γραμματέων αντιπαραθέτει το δικό Του σκεπτικό: «Τι εστίν ευκοπώτερον, ειπείν τω παραλυτικώ, αφέωνταί σου αι αμαρτίαι, ή ειπείν, έγειρε και άρον τον κράβαττόν σου και περιπάτει;» (Μάρκ. 2, 9). «Τι είναι ευκολότερο να πω στον παράλυτο ‘σου συγχωρούνται οι αμαρτίες ‘ ή να του πω ‘σήκω, πάρε το κρεβάτι σου και περπάτα’».

Για τον Θεό είναι εύκολο να συγχωρέσει και τις αμαρτίες και να δώσει την υγεία στον ασθενή. Δεν είναι άλλωστε η ασθένεια αποτέλεσμα τιμωρίας. Είναι συνέπεια της τρόπου ζωής του ανθρώπου ή αποτέλεσμα της φθοράς που χαρακτηρίζει την ύπαρξή μας μέσα στον χρόνο. Οι γραμματείς θεωρούν ότι ο παραλυτικός δεν αξίζει ούτε την ίαση της ψυχής ούτε την ίαση του σώματος και γι’ αυτό σκανδαλίζονται, γι’ αυτό και κατακρίνουν τον Κύριο. Όμως ο Χριστός δίνει και τα δύο. Το θαύμα στο σώμα είναι ορατό. Το θαύμα στην ψυχή έχει ήδη συντελεσθεί χάρις στην πίστη και την αγάπη των φίλων του παραλυτικού. Μπορεί να μην είναι ορατό, αλλά ο Χριστός βλέπει ότι πιο πάνω από την φθορά, από τον τρόπο ζωής μας, από τον θάνατο, βρίσκονται ακριβώς η πίστη στον Θεό και η αγάπη για τον συνάνθρωπο, ό,τι δεν είχαν οι γραμματείς. Και δίνει την πληρότητα της υγείας στον παραλυτικό, για να τον βοηθήσει να κάνει ένα νέο ξεκίνημα, χωρίς να λησμονήσει την περιπέτεια της ζωής του, όπως δείχνει η εντολή του Χριστού να φέρει το κρεβάτι στους ώμους του καθώς θα πηγαίνει στο σπίτι του, για να ωφεληθούν τόσο ο ίδιος όσο και όλοι αυτοί που τον γνωρίζουν και βλέπουν το θαύμα.

Για τον Θεό όλα είναι εύκολα. Περιμένει όμως από εμάς τις προτεραιότητές μας. Να του ζητήσουμε την άφεση για τις αμαρτίες μας. Να είμαστε έτοιμοι να φανερώσουμε ότι στην καρδιά μας υπάρχει η πίστη και η αγάπη. Να είμαστε έτοιμοι να αρνηθούμε την κατάκριση εις βάρος του πλησίον μας, αλλά και τις εύκολες ερμηνείες για κάθε δοκιμασία. Και τότε μας δίνει την πληρότητα της θεραπείας, της ίασης. Την άμεση άφεση για την ψυχή, αλλά και την δωρεά της ανακαίνισης του σώματος. Ίσως στο σώμα να χρειάζεται η υπομονή και πάντοτε η ταπείνωση. Όμως και εκείνου η κατεύθυνση είναι η ίαση, είτε στον παρόντα χρόνο είτε στην αιωνιότητα διά της Αναστάσεως. Στην άμεση απαίτησή μας από τον Θεό να αποδείξει με την ευκολία της παντοδυναμίας Του ότι είναι κοντά μας, ο Χριστός απαντά δείχνοντάς μας τι είναι ουσιώδες. Και αυτό έχει να κάνει με την δική μας συνέργεια στην πορεία της σωτηρίας, δηλαδή της πλήρους ιάσεως. Ας γνωρίζουμε λοιπόν και τι ζητούμε και πώς και πότε το ζητούμε, για να λάβουμε την ευλογία της παρουσίας του Θεού, χωρίς απαιτήσεις και δικαιώματα. Όποιος παραδίδεται σιωπηλά στην αγάπη Του, όπως ο παραλυτικός και οι οικείοι του, λαμβάνει τα πάντα. Τελικά τον ίδιο τον Θεό!

Κέρκυρα, 12 Μαρτίου 2017

Αναρτήθηκε από π.Θεμιστοκλής Μουρτζανός

ΚΑΤ’ ΑΡΧΑΣ, ΚΥΡΙΕ, ΤΗΝ ΓΗΝ ΕΘΕΜΕΛΙΩΣΑΣ

Ένα σπίτι, για να οικοδομηθεί και είναι σταθερό και ασφαλές ανεξάρτητα με το πέρασμα του χρόνου, χρειάζεται γερά θεμέλια. Χρειάζεται βάσεις στέρεες. Το θεμέλιο είναι η αρχή. Και ο σχεδιαστής, ο αρχιτέκτονας που φροντίζει για να είναι το σπίτι άρτιο, βάζει τα καλύτερα υλικά στα θεμέλια. Αν είναι σεσαθρωμένα, τότε το σπίτι έχει ημερομηνία λήξης. Και η κατάρρευσή του θα συμπαρασύρει όσους κατοικούν σ’ αυτό. Τα ανθρώπινα σπίτια είναι χτισμένα κατ’ απομίμηση του μεγάλου σπιτιού, στο οποίο κατοικούμε όλοι μας. Κι αυτό είναι η γη και ο κόσμος. Μόνο που τα θεμέλια τους τα όρισε ο Τριαδικός Θεός. Αυτός δημιούργησε τον κόσμο και θεμελίωσε την σταθερότητά του στους φυσικούς νόμους, τους οποίους οι άνθρωποι με την επιστημονική πρόοδο αργά αλλά σταθερά ανακαλύπτουμε πώς λειτουργούν. Δεν είμαστε εμείς που τους ορίσαμε, αλλά ο Δημιουργός. Και είναι οι νόμοι τα θεμέλια του κόσμου. Το ίδιο και η σύσταση της γης και του σύμπαντος. Στοιχεία υγρά, στερεά και αέρια, τα οποία σε ενώσεις μεταξύ τους δε σχηματίζουν απλώς τον κόσμο. αλλά του δίνουν και την ομορφιά, το κάλλος που το θαυμάζει ο καθένας, αλλά και τη δυνατότητα εντός του να υπάρχει ζωή, εκεί όπου όρισε ο Θεός. Νόμοι, κάλλος και ζωή τα θεμέλια λοιπόν του σύμπαντος. Και εντός του οι άνθρωποι, που καλούμαστε μέσω αυτών να θεμελιώσουμε και τη δική μας ζωή.

Μόνο που χωρίς το θεμέλιο της πίστης στον Τριαδικό Θεό, ο χρόνος θα μας νικήσει. Διότι νόμοι, κάλλος και ζωή έχουν έναν υπέρτατο παράγοντα, ο οποίος τροποποιεί, αλλοιώνει, ομορφαίνει περαιτέρω, αλλά και υποτάσσει στην φθορά του τα πάντα. Είναι ο χρόνος. Μόνο ο Τριαδικός Θεός είναι υπεράνω του χρόνου. «Συ κατ’ αρχάς, Κύριε, την γην εθεμελίωσας και έργα των χειρών σου εισίν οι ουρανοί . αυτοί απολούνται, συ δε διαμένεις . και πάντες ως ιμάτιον παλαιωθήσονται, και ωσεί περιβόλαιον ελίξεις αυτούς, και αλλαγήσονται . συ δε ο αυτός ει και τα έτη σου ουκ εκλείψουσι» (Εβρ. 1, 10-12). «Εσύ, Κύριε, αρχικά στερέωσες τη γη και έργο δικό σου είναι οι ουρανοί. Αυτοί θα εξαφανιστούν, ενώ εσύ παραμένεις. Τα πάντα θα παλιώσουνε σαν ρούχο. Σαν μανδύα θα τους τυλίξεις, και θ’ αλλάξουν. Εσύ όμως παραμένεις πάντα ο ίδιος, τα χρόνια σου ποτέ δε θα τελειώσουν». Τα λόγια αυτά του Ψαλμωδού (Ψαλμός 101), τα οποία επαναλαμβάνει ο απόστολος Παύλος στους Εβραίους επιβεβαιώνουν αυτή την μεγάλη και μοναδική αλήθεια. Ότι ο μόνος που είναι υπεράνω του χρόνου, είναι ο Δημιουργός Του. Κι όμως, με τη θέλησή Του, υπέστη τις συνέπειες του χρόνου και της φθοράς και ο Ίδιος, προσλαμβάνοντας την ανθρώπινη φύση και παραδίδοντας τον εαυτό του με την θέλησή Του στον θάνατο. Την έσχατη συνέπεια του χρόνου. Κι αυτό από Αγάπη. Επομένως, «ο Θεός που είναι Αγάπη» είναι υπεράνω του χρόνου. Και η αγάπη είναι ο δρόμος για να μπορέσει και το τελειότερο από τα δημιουργήματά Του, δηλαδή ο άνθρωπος, να ενεργοποιήσει το δώρο της ομοίωσης που ο Θεός του έδωσε όταν τον δημιούργησε και να νικήσει με την σειρά του τον χρόνο, δια της πίστεως στον Χριστό και στην Ανάσταση, η οποία καταργεί τον έσχατο εχθρό του ανθρώπου, τον θάνατο, δηλαδή τον χρόνο.

Για να φτάσουμε όμως στην νίκη εναντίον του χρόνου, χρειάζεται να ακολουθήσουμε στην πορεία μας εντός του, τα τρία στοιχεία που είναι τα θεμέλια. Τους νόμους, το κάλλος και τη ζωή. Νόμοι είναι το θέλημα του Θεού. Είναι το Ευαγγέλιο και η ζωή της Εκκλησίας με τις διδαχές της, που γίνονται κριτήριο για τη σχέση με τον Θεό, τον συνάνθρωπο, τον κόσμο, τον εαυτό μας. Και, όπως είπε ο Χριστός, ο νόμος και οι προφήτες κρέμανται επάνω στις δύο μεγάλες εντολές, να αγαπάμε τον Θεό και τον συνάνθρωπο. Κάλλος είναι η απόφασή μας να μην επιτρέπουμε στον εαυτό μας την ασχήμια της αμαρτίας. Να μπορούμε να βλέπουμε στον κάθε άνθρωπο όχι τα αρνητικά του, ό,τι μας κάνει να χωριζόμαστε και μας ενοχλεί, αλλά να λειτουργούμε με καλό λόγο, με καλή σκέψη έναντί του. Είναι η απόφαση να είμαστε ελεύθεροι από πάθη και εξαρτήσεις και την ίδια στιγμή από την κακία. Είναι η δοξολογία του Θεού για ό,τι μας δίδει, ευχάριστο και δυσάρεστο. Και ζωή είναι ο αγώνας και ο κόπος να προχωρούμε με το όνομα του Θεού στις καρδιές μας. Με την βεβαιότητα της παρουσίας του. Με ασκητικότητα και υπομονή. Αλλά και θάρρος. Όχι ηττοπάθεια. Με διάκριση, αλλά και αποφασιστικότητα. Για να δημιουργούμε, όχι μόνο υλικά, κοινωνικά, διανοητικά, αλλά κυρίως πνευματικά. Να μιλάμε και να ζούμε τον Θεό. Στη θεωρία και την πράξη.

Αυτός ο τρόπος υπέρβασης του χρόνου και κοινωνίας με τον τριαδικό Θεό στο πρόσωπο του Χριστού βιώνεται στην Εκκλησία. Σ’ αυτήν απαντούμε τα θεμέλια της δικής μας πορείας, διότι αυτήν ίδρυσε ο ίδιος ο Κύριος με το Αίμα Του. Τους νόμους του Θεού, την ομορφιά της πνευματικής ζωής, αλλά και την χαρά της μετοχής όλου του ανθρώπου στον τρόπο της προσευχής, την θέα του χώρου, την ανα-νοηματοδότηση του χρόνου μέσω της θείας λειτουργίας, όπως επίσης και την απόφαση για μία αλλιώτικη ζωή. Είναι ο δρόμος του αγίου Γρηγορίου του Παλαμά. Αυτός που μας βοηθά να συνειδητοποιήσουμε ότι τον Θεό μπορούμε να Τον κοινωνήσουμε στο πρόσωπο του Χριστού και δια της μετοχής στις ενέργειές Του. Σ’ αυτές δηλαδή που θεμελίωσαν τον κόσμο, αλλά και σ’ αυτές που Τον αναδημιούργησαν. Την Ενσάρκωση, την Σταύρωση, την Ανάσταση και την Ανάληψη. Στην Εκκλησία και στο Σώμα και το Αίμα του Χριστού εμπεριέχεται η κοινωνία της αιωνιότητας, δηλαδή της υπέρβασης του χρόνου, η οποία θα βιωθεί στην πληρότητά της κατά την αλλαγή του κόσμου στην Δευτέρα Παρουσία του Κυρίου. Και στον δικό μας αγώνα δια των θεμελίων η επιθυμία για μετοχή σ’ αυτήν.

Ζούμε σ’ έναν κόσμο απομακρυσμένο από τον Θεό. Οι νόμοι του Θεού αντικαταστάθηκαν από τους ανθρώπινους νόμους της επιδίωξης της ευτυχίας δια του θριάμβου του εγώ και του περιορισμού της κοινωνίας στην εξυπηρέτηση των ατομικών συμφερόντων, επιδιώξεων, επιθυμιών. Το κάλλος του κόσμου αντικαταστάθηκε από το κάλλος και τη λαγνεία του σώματος και μάλιστα του αντικειμενοποιημένου. Η ζωή από την επιτυχία, τη δόξα, την κατανάλωση. Έτσι ο άνθρωπος πέφτει στην παγίδα να πιστέψει ότι δεν υπάρχει τέλος του χρόνου και φθορά. Διαγράφοντας τον Θεό από θεμέλιο της ζωής του, την στερέωσε στον εαυτό του και τα επιτεύγματά του. Η ήττα ήταν και είναι αναπόφευκτη. Ας επιστρέψουμε λοιπόν στην θεμελίωση της ζωής μας στον Τριαδικό Θεό και εντός της Εκκλησίας ας ξαναβρούμε τον δρόμο που θα μας επαναφέρει στην όντως ζωή.

Κέρκυρα, 27 Μαρτίου 2016

Αναρτήθηκε από π.Θεμιστοκλής Μουρτζανός