ΓΙΑΤΙ ΔΕΝ Μ’ ΑΚΟΥΣ;

Είναι ένα από τα πιο συνηθισμένα ερωτήματα στις σχέσεις γονέων και παιδιών, κάποτε και στις σχέσεις του ζευγαριού: «Γιατί δεν μ’ ακούς;». Το «ακούω» ερμηνεύεται ως «υπακούω», διότι αυτό είναι κυρίως το θέμα. Όχι απλώς να ακούμε τι μας λέει ο άλλος, ο μεγαλύτερος ή αυτός που γνωρίζει ποιο είναι το καλό μας, αλλά και να υπακούσουμε σ’ αυτόν. Αυτός που θέτει το ερώτημα, λειτουργεί ως αυθεντία. Ζητά υπακοή, διότι νιώθει πως κατέχει το σωστό. Ότι η συμβουλή του, η προσταγή του, ο δρόμος τον οποίο προτείνει στον άλλον, είναι ο σωστός. Επομένως, δεν υπάρχει περιθώριο να μην εισακουστεί, ειδάλλως κρίση επέρχεται τόσο στις σχέσεις, όσο και στην πορεία της ζωής αυτού που δεν ακούει.

Πόσο απαλλαγμένοι από τον έναν εγωισμό διδαχής είμαστε, όταν θέτουμε αυτό το ερώτημα στον άλλον; Πόσο λειτουργεί μία βεβαιότητα, η οποία δεν λαμβάνει υπόψιν της το φρόνημα του άλλου, την ανάγκη για δική του έκφραση, την διάθεση, τα συναισθήματά του ή ένα αίτημα ελευθερίας που τον διακατέχει; Πόσο δεν λαμβάνει υπόψιν τον δικό του εγωισμό, ο οποίος λειτουργεί ως στοιχείο της ταυτότητάς του ή και ως σημείο ότι τα πάθη είναι ριζωμένα στην ψυχή μας «εκ νεότητος» ημών; Είμαστε βέβαιοι ότι έχουμε δίκιο, σημαίνει ότι είμαστε αποφασισμένοι να συγκρουστούμε για να το επιβάλουμε. Να αξιοποιήσουμε κάθε τρόπο, είτε εκ της αυθεντίας μας (ρόλος, ηλικία, δύναμη), είτε εκ του πείσματος (γκρίνια, θυμός, φωνές). Οι συγκρούσεις των γονέων με τους εφήβους αυτό το χαρακτηριστικό έχουν. Μία εγωτική ακαμψία, η οποία έρχεται και από τις δύο πλευρές. Γι’ αυτό και τα τραύματα είναι κάποτε έντονα.

Κι αν όμως όντως έχουμε δίκιο; Πόσο διατεθειμένοι είμαστε να απεμπολήσουμε τον παιδαγωγικό μας ρόλο οι μεγαλύτεροι, αλλά και την επιθυμία να γίνει αυτό που ζητούμε οι μικρότεροι; Στην πνευματική ζωή λειτουργεί ως φάρμακο η ταπείνωση. Όποιος έχει ή προσπαθεί να έχει ταπεινό φρόνημα, ακούει προσεκτικά. Όταν ο άλλος παραμένει άκαμπτος, δείχνει ευελιξία στα όσα μπορούν να περιμένουν και στα όσα η εφαρμογή τους δεν είναι καταστροφική. Διότι κάποτε πρέπει να πάθουμε, για να μάθουμε. Αυτός που έχει ταπεινό φρόνημα ακολουθεί την οδό της προσευχής. Της εμπιστοσύνης δηλαδή στον Θεό και την πρόνοιά Του για τον καθέναν άνθρωπο, διά της οποίας φωτίζεται ο νους να διακρίνει την λανθασμένη πορεία, ακόμη και πριν τον τοίχο. Η ταπείνωση είναι στηριγμένη στην πίστη και προσθέτει πίστη σ’ αυτόν που την έχει. Και η πίστη είναι «πραγμάτων έλεγχος ου βλεπομένων», δηλαδή κάνει πραγματικό αυτό που δεν φαίνεται εφικτό.

Όμως υπάρχει και η επιλογή των ορίων, η οποία είναι απαραίτητη, διότι είμαστε άνθρωποι που βλέπουμε και τα προφανή. Όριο βάζει όποιος αγαπά. Όριο βάζει όποιος θέλει τον άλλον να φέρει ευθύνη για τις πράξεις και την ζωή του. Το όριο πηγάζει από την εξουσία αυτού που την κατέχει, αλλά χρειάζεται να τίθεται με αγάπη. Και βεβαίως αυτός που θέτει το όριο, να το έχει τηρήσει ο ίδιος. Να πηγάζει από την δική του ζωή. Να αποτυπώνει ήθος. Διότι το ήθος εμπνέει και διδάσκει αυθεντικά και όχι η προσταγή.

Το «γιατί δεν μ’ ακούς;» δείχνει ότι οι σχέσεις θέλουν χρόνο, προσοχή και αυθεντική αγάπη που συνυπολογίζει την ελευθερία του άλλου. Ας μην είμαστε λοιπόν απόλυτοι.

π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός

Δημοσιεύθηκε στην « Ορθόδοξη Αλήθεια»

στο φύλλο της Τετάρτης 10 Οκτωβρίου 2018

Ο Σεβασμιώτατος στον κύκλο φοιτητών, νέων επιστημόνων και εργαζομένων της Ιεράς μας Μητροπόλεως

Το βράδυ της Πέμπτης 11 Οκτωβρίου 2018 ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Κερκύρας, Παξών και Διαποντίων Νήσων κ. Νεκτάριος επισκέφθηκε τον κύκλο φοιτητών, νέων επιστημόνων και εργαζομένων της τοπικής Εκκλησίας.

Στον λόγο του ο Μητροπολίτης Κερκύρας παίρνοντας αφορμή από την φετινή θεματολογία του κύκλου, τον Πρωταγόρα του Πλάτωνος και την Φιλοκαλία της ορθόδοξης παράδοσής μας, αναφέρθηκε στο πνευματικό βάθος της αρχαίας Ελληνικής γραμματείας και δη στους μονοθεϊζοντες φιλοσόφους, οι οποίοι ομίλησαν περί του Κυρίου, αιώνες πριν Εκείνος έλθει εις τον κόσμο. Οι φιλόσοφοι αυτοί είχαν τον σπερματικό λεγόμενο λόγο. Αντιδρούσαν και εκείνοι σε όλη αυτήν την πνευματική ακαταστασία και παρακμή που κυριαρχούσε στην εποχή τους, η οποία ομοιάζει κατά πολύ με την σύγχρονη εποχή μας. Το ύψος αυτό της πνευματικής καλλιέργειας των αρχαιών ημών φιλοσόφων, κανένας λαός δεν μπόρεσε να τον φθάσει. Τουναντίον η δύση επιχείρησε να το αντιγράψει και αυτό το έκανε με λάθος τρόπο, οδηγούμενη στην συνέχεια σε λάθος συμπεράσματα. Ίδιον των αρχαίων Ελλήνων ήταν η συμμετοχή στα κοινά και το κοινωνείν. Αντίθετα η Εσπερία, πρόβαλε και συνεχίζει να προβάλει τον ατομοκεντρισμό, την καταξίωση του ατόμου ως θωράκιση του εγώ.

Επιπλέον ο Σεβασμιώτατος σημείωσε ότι η Αγία μας Εκκλησία τιμά τους αρχαίους Έλληνες φιλοσόφους. Τρανή απόδειξη αποτελεί ο συγκερασμός του αρχαιοελληνικού σκέπτεσθαι με την Ορθόδοξη πίστη. Το στοιχείο εκείνο που διαφοροποίησε την αρχαία Ελλάδα από την υπόλοιπη οικουμένη, η μετοχή δηλαδή, κυριαρχεί και στην Εκκλησία, στο μυστικό Σώμα του ζώντος Χριστού. Όλοι οι πιστοί συγκροτούν την Εκκλησία με κεφαλή τον Κύριο. Η Ορθοδοξία μας δεν προσεγγίζει τον Χριστό νοησιαρχικά, ούτε συναισθηματικά, αλλά καρδιακά. Η καρδιά του πιστού με την προσευχή και την συμμετοχή στα Μυστήρια είναι καιόμενη, όπως ακριβώς των Αποστόλων Λουκά και Κλεόπα, κατά την πορεία προς Εμμαούς με τον Αναστάντα Κύριο.

Καταλήγοντας ο κ. Νεκτάριος αφού εξέφρασε την μεγάλη του χαρά για το ενδιαφέρον των ανθρώπων, στον κύκλο των φοιτητών και νέων επιστημόνων, ευχαρίστησε εκ βάθους καρδίας τον υπεύθυνο του κύκλου Πρωτ. Θεμιστοκλή Μουρτζανό, Γενικό Αρχ. Επίτροπο της Ι.Μ. Κερκύρας, για τον ζήλο και το έργο του. Η ιερουργία δεν σταματά στο Μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας. Ιερουργία είναι και η διακονία του λόγου, ώστε οι άνθρωποι να αποκτήσουν ταυτότητα, να γνωρίζουν ποιοί είναι και τι ζητά από εκείνους ο Χριστός.

Εν συνεχεία ο π. Θεμιστοκλής ευχαρίστησε τον Σεβασμιώτατο και ανέλυσε τον μύθο του Πρωταγόρα για την πολιτική αρετή, στο ομώνυμο έργο του Πλάτωνος, υπογραμμίζοντας τις δύο λέξεις κλειδιά, την αιδώ και την δίκη, τα οποία αμφότερα απουσιάζουν τόσο στον χώρο της Ελληνικής Παιδείας, όσο και στον εν γένει κοινωνικό μας βίο, κάνοντάς μας καθημερινά μάρτυρες τραγικών συνεπειών.

ΝΙΩΣΕ ΜΕ, ΣΩΣΕ ΜΕ!

«Και ιδών αυτήν ο Κύριος εσπλαχνίσθη επ’ αυτή και είπεν αυτή . μη κλαίε» (Λουκ. 7,13)

Όταν είδε την χήρα ο Κύριος, τη σπλαχνίστηκε και της είπε: «Μην κλαις».

Σκληρύναμε στην καρδιά οι άνθρωποι σήμερα. Δεν συγκινούμαστε εύκολα από τον πόνο του άλλου. Μπορεί γενικά όταν ακούμε κάποιο κακό, κάποια συμφορά που συμβαίνει σε κάποιον, ιδίως όταν αυτός είναι νέος άνθρωπο, όταν είναι κάποιος ξαφνικός θάνατος, όταν κάποιος σπουδαίος φεύγει από την ζωή, να ενδιαφερόμαστε, να το συζητούμε, να συμπονούμε. Η σπλαχνικότητα όμως δεν φαίνεται να υφίσταται στις λεπτομέρειες της καθημερινής επαφής μας με τους άλλους. Ο δάσκαλος που κάνει μάθημα χωρίς να ξέρει ο μαθητής που είναι ζωηρός, σιωπηλός, κουρασμένος τι έχει στην καρδιά του. Ο φίλος που έχει την απαίτηση από τον φίλο να του συμπαρασταθεί, χωρίς να υπολογίζει, με διάκριση, τι συμβαίνει στη δική του καρδιά. Ο άντρας που δεν βλέπει τις αγωνίες και την κούραση της γυναίκας. Η γυναίκα που δεν βλέπει τις έγνοιες του άντρα, το υπόβαθρο της ψυχής του. Ο ερωτευμένος που απαιτεί από το πρόσωπο που αγαπά να τα δώσει όλα, χωρίς να σκέφτεται τους φόβους για το μέλλον της σχέσης. Ο διευθυντής που ανεβαίνει επί πτωμάτων και ισοπεδώνει με το ύφος και τον αέρα της εξουσίας τους υφισταμένους του. Ο υφιστάμενος που αμφισβητεί, υπονομεύει με τον τρόπο, την γκρίνια, την κατάκριση τον διευθυντή.

Στην εποχή μας φωνάζουν όσοι είναι ανθρωπιστές για την ενσυναίσθηση. Για την ανάγκη, σα να είσαι ηθοποιός, να μπεις στο πετσί του ρόλου που είναι το να υποδύεσαι τον άλλον που έχεις απέναντί σου, για να τον καταλάβεις. Ωραία κίνηση, όχι όμως αρκετή. Κρατά όσο ο ρόλος σου. Για να σπλαχνιστείς όμως, να κάνεις τον άλλο σπλάχνο σου, να τον βάλεις στην καρδιά σου, χρειάζεται να θέλεις να αγαπάς τον πλησίον σου τουλάχιστον όπως τον εαυτό σου. Ταυτόχρονα χρειάζεται να θέλεις να αγαπηθείς. Να είναι ο σκοπός σου όχι μόνο να δίνεις, κάποτε από ένα αίσθημα ανωτερότητας και άνεσης, αλλά και να είσαι δεκτικός στο να παίρνεις. Δεν είναι ανάγκη πολλά. Ένα βλέμμα κάποτε φτάνει. Το σιωπηλό παράπονο. Το δάκρυ. Να είσαι πρόθυμος να προσλάβεις, να κάνεις δικό σου το πρόσωπο που νιώθει την ανάγκη να μοιραστεί. Να συνοδοιπορήσει. Να ακουμπήσει , έστω και για μία στιγμή.

Το να θέλεις να αγαπάς και το να αφήνεις να αγαπηθείς προϋποθέτει το ΝΑΙ στον τρόπο του Χριστού. Ο Κύριος, ο κυριεύων ζωής και θανάτου, το σπουδαιότερο πρόσωπο στην ζωή του κόσμου, αυτός που νοιάζεται για τον άνθρωπο μέχρι την τελευταία λεπτομέρεια της ύπαρξής του, κοιτάζει μία χήρα μάνα που πάει να θάψει τον μονάκριβο γιο της. Να θάψει μαζί του το όνειρο της δημιουργικότητας, του να δει χαρές που κάθε άνθρωπος θα ήθελα, πρόοδο, εγγόνια, τρυφερότητα. Μαζί με τον γιο της αυτή η μάνα θάβει τον καρπό της φύσης της. Την παρηγοριά της. Δεν μιλά καθόλου αυτή η μάνα. Κοιτάζει ανεπαίσθητα τον Χριστό που της λέει «μην κλαις», αλλά δεν ξέρει τι να πει, τι να ζητήσει. Ίσως από το μυαλό της να περνά αυτόματα η σκέψη «τι μου λέει αυτός; τι ξέρει αυτός από τον πόνο μου; πώς μπορεί να έρθει στην θέση μου;». Κι όμως, ο Κύριος την σπλαχνίζεται. Την βάζει στην καρδιά Του. Την κάνει παιδί Του, όπως και όλους τους ανθρώπους, όλους μας. Βλέπει, καταλαβαίνει, από την αίσθηση πάει στον νου κι από κει στην καρδιά και η αγάπη γίνεται ανάσταση!

Αυτός ο τρόπος του Χριστού μάς λείπει, γιατί δεν θέλουμε να αγαπηθούμε από τον Χριστό. Αν Τον εμπιστευθούμε στις εξόδους από την πόλη των σχέσεων, της εργασίας, των στοχασμών και των ονείρων μας, όταν πηγαίνουμε ιδίως να θάψουμε ό,τι αγαπούμε, γιατί αποτύχαμε να το κρατήσουμε στην ζωή, τότε εκεί θα διαπιστώσουμε πως Αυτός μας σπλαχνίζεται. Αφήνει μυστικά την ελπίδα της ανάστασης εντός μας, ότι δεν είμαστε μόνοι μας. Και μας καλεί να μιμηθούμε τον τρόπο Του. Να κοιτάξουμε τον άλλον που μας συναντά. Να νοιαστούμε γιατί είναι έτσι, σκέφτεται έτσι, ζητά αυτό, γιατί πονά, γιατί απορρίπτει, γιατί δεν αντέχει, γιατί δεν μας αντέχει.

Να μην δώσουμε την απάντηση ότι έτσι είναι ο κόσμος, ο άνθρωπος, η ζωή, αλλά να σπλαχνιστούμε. Κι ας μην ακούσουμε «ευχαριστώ». Ακόμη και ο πιο αγνώμων, εντός του, έλαβε το ίχνος της αγάπης. Της ευσπλαχνίας που πηγάζει από τον τρόπο του Χριστού. Της Εκκλησίας. Σε κάποια επόμενη στάση το ευχαριστώ του θα το καρπωθεί εκείνος που ο Θεός θα στείλει για να του δείξει την συγχώρεση.

Αλίμονο στους ανθρώπους που κανένας δεν σπλαχνίστηκε σ’ αυτήν την ζωή. Ας είναι η προσευχή μας τουλάχιστον Εκείνος που νικά κάθε θάνατο να βρει την καρδιά τους στο τέλος με μία χαραμάδα ανοιχτή για να πούνε ΝΑΙ στο θαύμα Του. Αυτό είναι η Εκκλησία!

Κέρκυρα, 7 Οκτωβρίου 2018

Ο Απόστολος Και Το Ευαγγέλιο Της Κυριακής 7 Οκτωβρίου 2018, Γ’ Λουκά

Ο Απόστολος και το Ευαγγέλιο της Κυριακής 7 Οκτωβρίου 2018 , Γ’ Λουκά, η ανάστασις του υιού της χήρας εν Ναΐν, όπως θα ακουστούν αύριο στην Εκκλησία και με απόδοση στα Νέα Ελληνικά.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Προς Κορινθίους Β΄ (ια΄ 31 – ιβ΄ 9)

Ἀδελφοί, ὁ Θεὸς καὶ πατὴρ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ οἶδεν, ὁ ὢν εὐλογητὸς εἰς τοὺς αἰῶνας, ὅτι οὐ ψεύδομαι.

Ἐν Δαμασκῷ ὁ ἐθνάρχης Ἀρέτα τοῦ βασιλέως ἐφρούρει τὴν Δαμασκηνῶν πόλιν πιάσαι με θέλων, καὶ διὰ θυρίδος ἐν σαργάνῃ ἐχαλάσθην διὰ τοῦ τείχους καὶ ἐξέφυγον τὰς χεῖρας αὐτοῦ.

Καυχάσθαι δὴ οὐ συμφέρει μοι· ἐλεύσομαι γὰρ εἰς ὀπτασίας καὶ ἀποκαλύψεις Κυρίου. Οἶδα ἄνθρωπον ἐν Χριστῷ πρὸ ἐτῶν δεκατεσσάρων· εἴτε ἐν σώματι οὐκ οἶδα, εἴτε ἐκτὸς τοῦ σώματος οὐκ οἶδα, ὁ Θεὸς οἶδεν· ἁρπαγέντα τὸν τοιοῦτον ἕως τρίτου οὐρανοῦ. Καὶ οἶδα τὸν τοιοῦτον ἄνθρωπον· εἴτε ἐν σώματι εἴτε ἐκτὸς τοῦ σώματος οὐκ οἶδα, ὁ Θεὸς οἶδεν· ὅτι ἡρπάγη εἰς τὸν παράδεισον καὶ ἤκουσεν ἄρρητα ρήματα, ἃ οὐκ ἐξὸν ἀνθρώπῳ λαλῆσαι.

Ὑπὲρ τοῦ τοιούτου καυχήσομαι, ὑπὲρ δὲ ἐμαυτοῦ οὐ καυχήσομαι εἰ μὴ ἐν ταῖς ἀσθενείαις μου. Ἐὰν γὰρ θελήσω καυχήσασθαι, οὐκ ἔσομαι ἄφρων· ἀλήθειαν γὰρ ἐρῶ· φείδομαι δὲ μή τις εἰς ἐμὲ λογίσηται ὑπὲρ ὃ βλέπει με ἢ ἀκούει τι ἐξ ἐμοῦ. Καὶ τῇ ὑπερβολῇ τῶν ἀποκαλύψεων ἵνα μὴ ὑπεραίρωμαι, ἐδόθη μοι σκόλοψ τῇ σαρκί, ἄγγελος σατᾶν, ἵνα με κολαφίζῃ ἵνα μὴ ὑπεραίρωμαι.

Ὑπὲρ τούτου τρὶς τὸν Κύριον παρεκάλεσα ἵνα ἀποστῇ ἀπ᾿ ἐμοῦ· καὶ εἴρηκέ μοι· ἀρκεῖ σοι ἡ χάρις μου· ἡ γὰρ δύναμίς μου ἐν ἀσθενείᾳ τελειοῦται. Ἥδιστα οὖν μᾶλλον καυχήσομαι ἐν ταῖς ἀσθενείαις μου, ἵνα ἐπισκηνώσῃ ἐπ᾿ ἐμὲ ἡ δύναμις τοῦ Χριστοῦ.

Ἀπόδοση στη νεοελληνική:

Ἀδελφοί, ὁ Θεὸς καὶ Πατέρας τοῦ Κυρίου μας Ἰησοῦ Χριστοῦ, ποὺ εἶναι εὐλογητὸς αἰωνίως, ξέρει ὅτι δὲν ψεύδομαι.

Εἰς τὴν Δαμασκὸν ὁ ἐθνάρχης τοῦ βασιλέως Ἀρέτα ἐφρουροῦσε τὴν πόλιν τῆς Δαμασκοῦ, ἐπειδὴ ἤθελε νὰ μὲ πιάσῃ, ἀλλὰ μὲ κατέβασαν ἀπὸ ἕνα παράθυρο μέσα σὲ καλάθι, ἀπὸ τὸ τεῖχος, καὶ ξέφυγα ἀπὸ τὰ χέρια του.

Τὸ νὰ καυχῶμαι λοιπὸν δὲν εἶναι συμφέρον μου, ἀλλὰ θὰ ἔλθω εἰς ὀπτασίας καὶ ἀποκαλύψεις τοῦ Κυρίου. Ξέρω ἕνα ἄνθρωπον χριστιανὸν ὁ ὁποῖος πρὸ δεκατεσσάρων ἐτῶν – εἴτε μὲ τὸ σῶμα, δὲν ξέρω, εἴτε ἐκτὸς τοῦ σώματος, δὲν ξέρω, ὁ Θεὸς ξέρει – ἁρπάχθηκε ἕως τὸν τρίτον οὐρανόν. Καὶ ξέρω ὅτι ὁ ἄνθρωπος ἐκεῖνος – εἴτε μὲ τὸ σῶμα εἴτε ἐκτὸς τοῦ σώματος δὲν ξέρω, ὁ Θεὸς ξέρει – ἁρπάχθηκε εἰς τὸν παράδεισον καὶ ἄκουσε ἀνέκφραστα λόγια τὰ ὁποῖα δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἐπαναλάβῃ ἄνθρωπος.

5 Δι’ ἕνα τέτοιον ἄνθρωπον θὰ καυχηθῶ, διὰ τὸν ἑαυτόν μου ὅμως δὲν θὰ καυχηθῶ, παρὰ μόνον διὰ τὰς ἀδυναμίας μου. Ἀλλὰ καὶ ἐὰν θελήσω νὰ καυχηθῶ, δὲν θὰ εἶμαι ἀνόητος, διότι θὰ πῶ τὴν ἀλήθειαν, τὸ ἀποφεύγω ὅμως μήπως μὲ θεωρήσῃ κανεὶς ἀνώτερον ἀπὸ ὅ,τι βλέπει σ’ ἐμὲ ἢ ἀκούει ἀπὸ ἐμέ. Καὶ διὰ νὰ μὴ ὑπερηφανεύομαι διὰ τὰς πολλὰς ἀποκαλύψεις, μοῦ ἐδόθηκε ἕνα ἀγκάθι εἰς τὸ σῶμα, ἕνας ἄγγελος τοῦ Σατανᾶ, διὰ νὰ μὲ ραπίζῃ, διὰ νὰ μὴ ὑπερηφανεύομαι.

Τρεῖς φορὲς παρεκάλεσα τὸν Κύριον γι’ αὐτό, διὰ νὰ φύγῃ ἀπὸ ἐμέ. Καὶ μοῦ εἶπε, «Σοῦ εἶναι ἀρκετὴ ἡ χάρις μου, διότι ἡ δύναμίς μου φανερώνεται τελεία ἐκεῖ ποὺ ὑπάρχει ἀδυναμία». Πολὺ εὐχαρίστως λοιπὸν θὰ καυχηθῶ μᾶλλον διὰ τὰς ἀδυναμίας μου, διὰ νὰ κατασκηνώσῃ εἰς ἐμὲ ἡ δύναμις τοῦ Χριστοῦ.

Κυριακή Γ’ Λουκά, Ευαγγ. Ανάγνωσμα: Λουκ. 7, 11-16

Τω καιρώ εκείνω, επορεύετο ο Ιησούς εις πόλιν καλουμένην Ναΐν˙ και συνεπορεύοντο αυτώ οι μαθηταί αυτού ικανοί και όχλος πολύς. Ως δε ήγγισε τη πύλη της πόλεως, και ιδού εξεκομίζετο τεθνηκώς υιός μονογενής τη μητρί αυτού, και αύτη ην χήρα, και όχλος της πόλεως ικανός ην συν αυτή. Και ιδών αυτήν ο Κύριος εσπλαγχνίσθη επ’ αυτή και είπεν αυτή· Μη κλαίε· και προσελθών ήψατο της σορού, οι δε βαστάζοντες έστησαν, και είπε· Νεανίσκε, σοι λέγω, εγέρθητι. Και ανεκάθισεν ο νεκρός και ήρξατο λαλείν, και έδωκεν αυτόν τη μητρί αυτού. Έλαβε δε φόβος πάντας και εδόξαζον τον Θεόν, λέγοντες οτι προφήτης μέγας εγήγερται εν ημίν, και οτι επεσκέψατο ο Θεός τον λαόν αυτού.

Νεοελληνική Απόδοση

Εκείνο τον καιρό, πήγε ο Ιησούς σε μια πόλη που λεγόταν Ναΐν. Μαζί του ήταν αρκετοί μαθητές του και πολύ πλήθος. Την ώρα που πλησίαζαν στην πύλη της πόλης, έβγαζαν έναν νεκρό, τον μονάκριβο γιο μιας μάνας, που μάλιστα ηταν χήρα. Κόσμος πολύς απο την πόλη τη συνόδευε. Όταν είδε τη χήρα ο Κύριος, τη σπλαχνίστηκε και της είπε: «Μην κλαίς». Έπειτα προχώρησε, ακούμπησε τη σορό, και αφού στο μεταξύ αυτοί που βαστούσαν το φέρετρο σταμάτησαν, είπε: «Νεαρέ, σε διατάζω να σηκωθείς». Ο νεκρός ανακάθισε κι άρχισε να μιλάει. Ο Ιησούς τότε τον παρέδωσε στη μητέρα του. Όλους τους κυρίευψε δέος και δόξαζαν τον Θεό: «Μεγάλος προφήτης», έλεγαν, «εμφανίστηκε ανάμεσα μας!» και: «Ο Θεός ήρθε να σώσει τον λαό του!».

Ο Απόστολος και το Ευαγγέλιο της Κυριακής 7 Οκτωβρίου, Γ’ Λουκά

Κυριακή Γ’ Λουκά: η ανάσταση του γιου της χήρας στη Ναΐν (Ἀγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας)

Κυριακή Γ’ Λουκά: η ανάσταση του γιου της χήρας στη Ναΐν (Ἀγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας)

Εξήγησις υπομνηματική εις το κατά Λουκάν Ευαγγέλιον, κεφ. ζ΄ (Λουκά 7, 11-17)

Στ. 11: «ἐπορεύετο εἰς πόλιν καλουμένην Ναΐν»

Πρόσεχε όμως πώς σε παράδοξα συνάπτει παράδοξα. Και στην περίπτωση όμως της θεραπείας του άρρωστου δούλου του εκατόνταρχου στην οποία αναφέρθηκε αμέσως προηγουμένως βέβαια αφού Τον κάλεσαν να βοηθήσει απάντησε, εδώ όμως, στην πόλη Ναΐν, αν και δεν καλείται για βοήθεια, πηγαίνει· γιατί κανένας δεν Τον καλούσε σε ανάσταση νεκρού, αλλά πηγαίνει σε αυτήν από μόνος Του. Και νομίζω με πάρα πολλή σοφία, για να συνδυάσει με το προηγούμενο θαύμα της θεραπείας του ασθενούς δούλου του πιστού εκατόνταρχου και αυτό· δεν ήταν βέβαια καθόλου παράδοξο να φανταστεί κανείς, ότι κάποιος θα μπορούσε να αντιδράσει πολεμώντας τη δόξα του Σωτήρα και λέγοντας: «Τι το αξιοθαύμαστο έγινε στο δούλο του εκατόνταρχου; Άρρωστος ήταν, δεν επρόκειτο οπωσδήποτε να πεθάνει». Και αυτό το έχει γράψει ο ευαγγελιστής, διηγούμενος αυτά που ήταν για χαρά μάλλον, παρά τα αληθινά· για να φράξει λοιπόν την ακόλαστη γλώσσα τέτοιων ανθρώπων, λέγει ότι ο Χριστός συνάντησε ήδη πεθαμένο τον νεανίσκο, τον μονογενή υιό της χήρας αυτής γυναίκας. Το πάθος ήταν αξιολύπητο και μπορούσε να προκαλέσει θρήνο και αφορμές για δάκρυα. Και ακολουθούσε το πάθος μεθυσμένη και παραλυμένη πια από τον ανείπωτο πόνο η γυναίκα και μαζί με αυτήν πολλοί άλλοι. Στ. 14: «καὶ προσελθὼν ἥψατο τῆς σοροῦ (:Και αφού πλησίασε, άγγιξε το φέρετρο)»

Γιατί όμως δεν έκανε το θαύμα μόνο με τον λόγο, αλλά άγγιξε και τη σορό; Για να μάθεις ότι το άγιο Σώμα του Χριστού είναι ενεργό για τη σωτηρία του ανθρώπου. Γιατί είναι σώμα ζωής, και σάρκα του Λόγου που μπορεί να κάνει τα πάντα και που φόρεσε τη δύναμή Του. Όπως δηλαδή το σίδερο όταν έρθει σε επαφή με τη φωτιά κάνει αυτά που κάνει και η φωτιά, και εκπληρώνει τη δική του ανάγκη, έτσι, επειδή η σάρκα έγινε σάρκα Εκείνου που ζωογονεί τα πάντα, γι’ αυτό έγινε και ζωοποιός, αποκτώντας τη δύναμη να καταργεί τον θάνατο και τη φθορά· γιατί πιστεύουμε ότι το σώμα του Χριστού είναι ζωοποιό, επειδή είναι και ναός και κατοικία του ζωντανού Λόγου, έχοντας όλες τις ενέργειές του. Δεν αρκέστηκε λοιπόν μόνο στο να προστάξει, αν και ήταν συνηθισμένος να κάνει όλα όσα θέλει, αλλά έθεσε στη σορό και τα χέρια Του, δείχνοντας ότι και το σώμα Του έχει τη ζωοποιό ενέργεια.

Στ. 16 «ἔλαβε δὲ φόβος πάντας καὶ ἐδόξαζον τὸν Θεόν λέγοντες ὅτι προφήτης μέγας ἐγήγερται ἐν ἡμῖν, καὶ ὅτι ἐπεσκέψατο ὁ Θεὸς τὸν λαὸν αὐτοῦ (:Και κατέλαβε φόβος όλους και δόξαζαν τον Θεό, λέγοντας ότι “προφήτης μέγας παρουσιάστηκε μεταξύ μας και ότι ο πανάγαθος Θεός επισκέφτηκε τον λαό Του”.)»

Ήταν μεγάλο και αυτό σε έναν αναίσθητο και αχάριστο λαό, γιατί ύστερα από λίγο ούτε προφήτη Τον θεωρούν, ούτε ότι φανερώθηκε για το καλό του λαού, αλλά Αυτόν που κατάργησε τον θάνατο, Τον παρέδωσαν σε θάνατο, μη γνωρίζοντας ότι τότε, ναι τότε ακριβώς καταργούσε τον θάνατο, όταν έκανε την ανάσταση του εαυτού Του.

ΠΗΓΕΣ:

• Αγίου Κυρίλλου αρχιεπισκόπου Αλεξανδρείας, Εξήγησις υπομνηματική εις το κατά Λουκάν ευαγγέλιον, Πανεπιστήμιο Αιγαίου, ερευνητικό έργο «Οι δρόμοι της πίστης: Ψηφιακή Πατρολογία» (https://greekdownloads3.files.wordpress.com/2014/09/commentarii-in-lucam_.pdf)

• Κυρίλλου Αλεξανδρείας Άπαντα τα έργα, Πατερικές εκδόσεις «Γρηγόριος Παλαμάς», εκδ. οίκος «Το Βυζάντιον», Θεσσαλονίκη 2005, «Υπόμνημα εις το κατά Λουκάν Α΄», σελ. 344-347.

• Παν. Τρεμπέλα, Η Καινή Διαθήκη μετά συντόμου ερμηνείας, εκδ. Ο Σωτήρ, Αθήνα 1997

• http://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/tools/liddell-scott/index.html

• http://users.sch.gr/aiasgr/Kainh_Diathikh/Biblia/Kainh_Diathikh.htm

(Επιμέλεια: Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος)

https://alopsis.gr

ΠΟΙΑΝΟΥ ΤΟ ΜΕΡΟΣ ΝΑ ΠΑΡΩ;

Το πρόσφατο τραγικό περιστατικό με τον νεαρό που αποπειράθηκε να ληστέψει κοσμηματοπωλείο και βρήκε τον θάνατο στην προσπάθειά του να ξεφύγει όταν ο καταστηματάρχης αντιστάθηκε, προκάλεσε αντιφατικές αντιδράσεις. Από την μια όσοι θεωρούν ότι η ανθρώπινη ζωή έχει μεγαλύτερη αξία από τα χρήματα και τα υλικά αντικείμενα και ότι ο νόμος πρέπει να επιβάλλεται από τα κρατικά όργανα και από την άλλη όσοι δικαιολογούν την αυτοδικία, ως καθαρά ανθρώπινη αντίδραση όταν απειλείται η ζωή και η περιουσία κάποιου. Η υπόθεση περιεπλάκη όταν μία περιθωριακή κοινωνική ομάδα, μέλος της οποίας ήταν ο νεκρός, τον ηρωοποιεί καθημερινά και ζητά εκδίκηση, διαμαρτυρόμενη για την κοινωνική προκατάληψη, για την άσκοπη χρήση βίας εις βάρος του και εις βάρος της, για το ότι ο νεκρός ήταν άνθρωπος με ευαισθησίες και αγώνες για τα δικαιώματα αυτής της ομάδας και ότι δεν του άξιζε τέτοιο τέλος. Μέσα σε όλο το κλίμα τίθεται και το ερώτημα: «ποιανού το μέρος να πάρουμε, όταν όλες οι πλευρές έχουν δικαιολογίες για την στάση τους;».

Αυτό το ερώτημα μπορεί να διατυπωθεί σε κάθε περίσταση της ζωής, όταν υπάρχει σύγκρουση απόψεων. Στις σχέσεις του ζευγαριού, στις σχέσεις των γονέων με τα παιδιά, σε κοινωνικά ζητήματα, σε πολιτικά, ακόμη και σε εκκλησιαστικά. Το «ποιανού το μέρος να πάρω;» είναι ένας πειρασμός. Μας κάνει κριτές και οπαδούς. Συχνά, χωρίς να ακούμε όλες τις πλευρές, έχουμε αποφασίσει πού είναι η αλήθεια. Αισθανόμαστε εξουσιαστές. Πιστεύουμε ότι η κρίση μας είναι σωστή, διότι δεν είμαστε μέρος του προβλήματος, αλλά με το να ακολουθήσουμε την μία ή την άλλη πλευρά θα βοηθήσουμε είτε στην επικράτηση του δίκαιου είτε στην απόκτηση ειδικού βάρους που θα γείρει την πλάστιγγα ή θα μας βγάλει από την ανεύθυνη στάση του Πόντιου Πιλάτου. Κάποτε, επειδή δεν θέλουμε να υπεισέλθουμε στην ουσία της διαμάχης, επιλέγουμε στρατόπεδο, χωρίς να το ψάξουμε, επηρεασμένοι από προσωπικές συμπάθειες ή ετικέτες. Όπως και να έχει όμως γινόμαστε μέρος του προβλήματος, διότι η πλευρά που δεν θα ακολουθήσουμε θα μας μισήσει ή θα πληγωθεί από την στάση μας, θα μας υποτιμήσει ή θα αναζητήσει τις δικές μας αμαρτίες.

Θέλει λοιπόν υπευθυνότητα η οποιαδήποτε κρίση. Κυρίως όμως θέλει αγάπη. Να κατανοήσουμε εντός μας τα αυθεντικά κίνητρα όλων όσων συμμετέχουν σε μια διαμάχη και να προσπαθήσουμε να φύγουμε από την πλευρά της εμπάθειας. Είναι άλλο να διαμορφώσουμε γνώμη, να την εκφράσουμε με υπευθυνότητα και άλλο να στρατευθούμε φανατικά αρνούμενοι να δούμε πόσες πληγές ή πόσους εγωισμούς κρύβουν κάποτε οι δίκαιες απόψεις.

Την αγάπη την προσφέρει η εκκλησιαστική ζωή. Κάποτε η αγάπη συστήνει την φυγή από άσκοπες διαμάχες. «Μωράς ζητήσεις, γενεαλογίας, έρεις και μάχας νομικάς περιΐστασο», μάς συμβουλεύει ο απόστολος Παύλος. Αυτό το «περιΐστασο» όμως χρειάζεται προσευχή, έγνοια γι’ αυτούς που παλεύουν, γνώμη, αλλά όχι κατάκριση που απορρίπτει πρόσωπα. Η σύνεση αυτή μπορεί άμεσα να μην ευχαριστεί. Αργότερα όμως δικαιώνεται.

Μία προσευχή χρειάζεται για την ψυχή του νεκρού νεαρού. Κατανόηση για την αυθόρμητη ίσως αντίδραση του καταστηματάρχη. Ελπίδα ότι με την αγάπη μπορούμε να ζήσουμε σε μία κοινωνία στην οποία χωρούν όλοι, αλλά με σεβασμό μεταξύ μας. Διότι ήρωας τελικά είναι αυτός που μπορεί να αγαπήσει και να συγχωρήσει, πέρα από εμπάθειες!

π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός

Δημοσιεύθηκε στην « Ορθόδοξη Αλήθεια»

στο φύλλο της Τετάρτης 3 Οκτωβρίου 2018

Η ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΣΤΕΛΕΧΩΝ ΤΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΚΕΡΚΥΡΑΣ

Με την ευχή και την ευλογία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Κερκύρας, Παξών και Διαποντίων Νήσων κ. Νεκταρίου ξεκίνησαν το απόγευμα της Δευτέρας 1η Οκτωβρίου 2018 οι συναντήσεις του Φροντιστηρίου Στελεχών της Ιεράς Μητροπόλεως για δέκατο έκτο χρόνο. Θεματικό κέντρο των φετινών μαθημάτων θα είναι η ψυχοπαιδαγωγική κατάρτιση των κατηχητών και ταυτόχρονα η επιμόρφωση τους σε θέματα ορθόδοξης πίστης και παράδοσης.

Κατά την πρώτη σύναξη έγινε ο αγιασμός από τους υπεύθυνους του Φροντιστηρίου Αρχιμ. Χρυσόστομο Κουτσούρη και Πρωτ. Γεώργιο Μπογδάνο, ενώ ο Γενικός Αρχιερατικός Επίτροπος και Διευθυντής Νεότητος Πρωτ. Θεμιστοκλής Μουρτζανός ανέπτυξε το θέμα: " Εκκλησία, Κατήχηση και Διαπροσωπικές σχέσεις".

Επιπλέον οι εκπρόσωποι της Ιεράς Μητροπόλεως σε συνέδρια Νεότητος της Ιεράς Συνόδου και Ιερών Μητροπόλεως Πρωτ. Σπυρίδων Τριαντάφυλλος, Πρωτ. Γεώργιος Μπογδάνος, πρεσβ. Αντωνία Τριαντάφυλλου και πρεσβ. Σταματία Μπογδάνου ενημέρωσαν τους ιερείς και τους κατηχητές για το περιεχόμενο των συνεδρίων.

Ακόμη, δόθηκαν τα νέα κατηχητικά βοηθήματα και οι διορισμοί των ιερέων νεότητος και των κατηχητών.